Đây là câu trả lời mình nhận được khi hỏi một bạn trẻ bạn tìm hiểu và nghiên cứu thông tin ở đâu. Bạn trả lời rất tự tin, rất khẳng định, và có cả phần tự hào về phát hiện này của mình. Và đó, có lẽ đang là nỗi đau lớn nhất của thế hệ trẻ, khi các bạn chấp nhận thông tin từ bất kỳ nguồn nào như thể đó là kiến thức, dù nguồn gốc thông tin có chính thống hay không, có được xác nhận đúng hay là fake, có căn cứ gì để chứng minh là thứ bạn nên tin. Tôi chưa bao giờ phản bác mạng xã hội, đơn giản vì thời nào thế đó. Không ai cố gắng đi ngược lại với sự tiến triển đương nhiên của xã hội bao giờ. Mạng xã hội không có tội. Công nghệ không có tội. Có chăng là tội của những con người lạm dụng nó để trục lợi cho bản thân. Cuối cùng, mọi công cụ được quăng ra cho đời đều làm có 1 chuyện thôi, chúng tạo điều kiện con người thể hiện rõ nhất bản chất thật của họ. Chẳng phải sao? Nhờ khả năng thể hiện mọi lúc mọi nơi và theo thời gian thật mà mình mới biết con người tào lao đến cỡ nào, khi họ tranh nhau sự chú ý của cộng đồng bằng bất kỳ giá nào, kể cả những góc xù xì nhất, riêng tư nhất, nhảm nhí nhất, đen đúa nhất. Tất cả, chỉ vì nền kinh tế của sự chú ý. Vậy, mà em thấy trên tiktok, và em tin rằng đó chính là sự thật. Nhưng đó chỉ là điểm khởi đầu. Khi ta tin một điều gì đó là sự thật, ta mang nó ra thuyết trình, chia sẻ, công bố, biến nó thành những mục tiêu cuộc đời. Rồi ta tạo ra kế hoạch hành động, rủ rê người khác vào thành cộng đồng, rồi ta sống chết hò hét, biến nó thành một giá trị vĩ đại, mục đích cao cả mà những con người chính nghĩa như ta sẽ chiến đấu vì nó đến cùng. Hả? Có cần phải khùng điên và tào lao đến như vậy hay không? Trên đời này có một thứ kỹ năng tên là “Tư duy phản biện” đó mọi người. Và nó là căn cơ, nguồn gốc, nền tảng tư duy, suy nghĩ, đưa ra chính kiến và hướng dẫn các quyết định, lựa chọn đúng trong đời. Và nó không liên quan gì đến tiktok hay mạng xã hội. Nó là khả năng người của một con người, để người không biến thành bù nhìn, biến thành con rối trong cái thế vỡ trận này của thế giới bên ngoài. Tư duy phản biện thì không thể nói hết trong một bài post, nhưng cơ bản là thế này: Người có tư duy phản biện là người "tự" làm những việc sau: - Tự định hướng - Tự đặt ra và tuân thủ kỷ luật mà bản thân đưa ra - Tự quan sát và theo dõi quá trình tư duy, suy nghĩ của bản thân - Tự hiệu chỉnh những sai lầm nếu có trong cách bản thân tư duy, suy nghĩ Người có tư duy phản biện là người có khả năng: - Tìm kiếm và thu thập thông tin "liên quan": Đây là khả năng xác định thông tin và dữ liệu thật để có thể đưa ra kết luận. Mà từ khoá ở đây là chữ "liên quan", nghĩa là đừng có tìm một đống thông tin không giúp gì được cho ai. "Relevant - liên quan" là liên quan đến ngữ cảnh, hoàn cảnh, vấn đề, chủ đề mà bạn đang nghiên cứu. Số lượng không có ý nghĩa gì hết. Chất lượng thông tin liên quan đến chủ đề mới là điều cần quan tâm. - Hiểu rõ và tránh được những thiên kiến, thành kiến trong quá trình thu thập thông tin "liên quan": Đây là khả khả năng nhận thức được ảnh hưởng của những hệ niềm tin cá nhân sẵn có và "không liên quan" đến quá trình tư duy, suy nghĩ của bản thân. Chính những thiên kiến, thành kiến, hệ niềm tin cá nhân mà ta đã mang vác trên vai bao năm tháng, và đặc biệt là khi nó "khác" với quan điểm ta tìm thấy, con người thường sẽ có khuynh hướng bỏ qua, không sử dụng hay không quan tâm. - Lập luận logic: Đây là khả năng đưa ra những kết luận logic dựa trên những dữ liệu thật, phát ngôn, tuyên bố, lý luận đã thu thập và sàng lọc được, và trình bày dựa trên hiểu biết rất rõ về cả điểm mạnh và điểm yếu của những lập luận đó. Như vậy, thì bạn thấy rõ là nó rất khách quan và hợp lý. - Giải quyết vấn đề một cách có hệ thống: Đây là khả năng giải quyết những vấn đề khó, phức tạp bằng cách đưa ra những giải pháp không có tiền lệ (ví dụ trong trường hợp của vấn đề biến đổi khí hậu trước nay chưa có giải pháp) và bằng khả năng phân tích và tách vấn đề lớn thành tập hợp của những vấn đề nhỏ, dễ giải quyết hơn. Bạn có thấy điều gì mệt mệt ở đây nữa không? Lại là tự mình phải lăn ra làm hết chứ không có hô biến từ đâu bay ra hay quăng trách nhiệm vô nhà ai hết. Có thể trong quá trình thu thập thông tin dữ liệu thì ta tìm trợ giúp một phần. Nhưng sau tất cả vẫn cứ phải là ta chọn lọc, phân tích, đấu tranh với bản thân rồi đưa ra giải pháp. Tư duy phản biện cần là bởi vì nó là nền tảng để giúp bạn giải quyết vấn đề. Mà tất cả mọi việc ta làm trong cuộc đời và sự nghiệp của mình là giải quyết vấn đề. Ngay cả chuyện tránh cho vấn đề đừng xảy ra cũng là một vấn đề cần giải quyết. Đến đây, với 4 khả năng gạch đầu hàng ra và tập hợp lại thành tư duy phản biện để giải quyết vấn đề thì bạn nghĩ mình đã có tư duy phản biện chưa? GIờ, làm ơn đừng có em thấy trên tiktok nữa nha. Làm ơn học và rèn luyện tư duy phản biện giùm tui. Link khoá học đây, và hoàn toàn miễn phí: https://www.nguyenphivan.com/challenge-page/b5da9564-b35d-4609-8f44-7e461e80df7f

Em viết cho tôi một bức thư dài như những ngày quẩn quanh giữa bốn bức tường, ngóng thời bình thường mới. Đọc thư, chắc không ai hiểu vì sao em trầm cảm, khi em dường như có tất cả. Em được đi học nước ngoài, được nhận vào công ty nước ngoài làm, có công việc, có thu nhập, còn có người thân và gia đình bên cạnh…. Em còn có rất rất nhiều so với nhiều người khác, so với những đứa trẻ chân trần vượt mười mấy cây số chỉ để đến trường mà tôi đã gặp trên hành trình xây dựng thư viện ước mơ. Nhưng, cuộc đời mỗi người có bao giờ có thể mang ra mà so so sánh sánh. “Em cảm thấy bế tắc trong suy nghĩ và trong cuộc sống, có những ngày em thức dậy và không biết mình phải làm gì. Em biết mình còn rất nhiều thứ để biết ơn, em có tâm sự với mẹ, bạn bè và đồng nghiệp. Em chưa đủ quyết tâm để thay đổi chính mình và vươn lên trong cuộc sống. Em có nền tảng giáo dục rất tốt, em là thạc sĩ, em có kinh nghiệm đi làm, em có gia đình, bạn bè bên cạnh. Vậy mà em vẫn mất định hướng, mục tiêu và động lực sống và làm việc. Em không biết mình thích gì và muốn làm gì, em có ý nghĩ xấu về bản thân, luôn tự ti và tủi thân. Em nhìn xung quanh mình thấy mọi người có chồng con nhà cửa thì em lại hốt hoảng vì thấy mình chỉ có một mình. Rồi em còn cảm thấy bao nhiêu năm em đi học không có ý nghĩa gì nếu như em không thể sống và lập gia đình như những người bình thường khác. Những chuyện xảy ra với em như ngày hôm nay em biết rằng đều là do em mà ra cả, vì em đã gieo những hành động và thái độ không tốt. Em không biết làm sao để thoát ra được những ý nghĩ tự dằn vặt bản thân để sống có đam mê và ý nghĩa hơn.” Đời không ai giống ai. Đừng so sánh Em ạ, có lẽ em đang bị chính những “tiêu chuẩn” bình thường chết tiệt của thế giới bên ngoài buộc chân vào chiếc cối xay. Rồi em lẩn quẩn quanh đó. Rồi em chẳng thể thoát ra. Rồi em sợ hãi vì bản thân không thể hoàn thành thứ xã hội mang ra làm chuẩn mà so sánh. “Mày không thành công vì mày không có nhà có xe. Mày thật thất bại vì mày chưa chồng không vợ. “ Đời qui định thế và em hoảng hốt khi bản thân chưa chạm vào “sự bình thường tiêu chuẩn”. Xã hội dằn dật mang nhau ra đánh giá. Và em thấy mình chẳng là ai trong cuộc thi idol diễn ra hàng ngày hàng giờ to vật vã nhất hành tinh. But why? Có bao giờ em tự hỏi tại sao mình phải ghi tên thi đấu hay không? Tại sao em cứ phải xếp hàng làm theo như một đàn cừu? Tại sao? Ai bắt? Đời này, câu chuyện chẳng ai giống ai. Hành trình chẳng ai giống ai. Hạnh phúc của mỗi người được định nghĩa chẳng ai giống ai. Và ta, chẳng tội gì cứ phải mang họ lôi mình ra so sánh. Ai sao kệ họ. Những gì em nhìn thấy trên bề mặt chưa chắc đã là thật. Thứ người ta khoe chưa chắc đã khiến họ hạnh phúc. Sao phải hại đời mình bằng sự so sánh mông lung? Thân ai nấy lo! Đời ai nấy sống! Cho nên, thôi bỏ đi. Dẹp ba chuyện nhìn quanh rồi tự lăn ra tủi thân đi. Thân ai nấy lo. Đời ai nấy sống. Giờ, em quay về với bản thân đi. Đừng nghe chuyện người khác nữa. Hãy lắng nghe chính bản thân mình. Thứ gì làm em vui thì em làm. Chuyện gì làm em thoải mái thì em làm. Công việc nào em muốn thì em làm. Ai nói gì kệ họ. Ai bàn tán mặc họ. Ai nghĩ gì không liên quan. Mình ok với bản thân mình là đủ. Với thái độ này, với tâm thế này, chẳng còn thứ “tiêu chuẩn” bên ngoài nào áp lực được em. Kệ hết đi. Hơi đâu mà lo chuyện nhà người. Em ok với bản thân mình là đủ. Tất cả những gì bạn đã trải qua, tốt xấu gì cũng là chất liệu xịn sò cho hành trình phía trước Cuộc đời em tới giờ phút này, dù đã trải qua chuyện gì, được mất gì, thành công thất bại gì, buồn vui lên xuống ra sao, đều là chất liệu tuyệt vời nhất của cuộc sống. Ngay cả trải nghiệm lo âu, hoang mang, bối rối cũng là những trải nghiệm đầy cảm xúc của một đời người. Đời mà suông đuột tới ngày check out vẫn không có chuyện gì để kể thì chán phèo. Cho nên, qua khó khăn cây rồi sẽ đâm chồi, qua đông tàn hoa rồi sẽ xuân tươi, qua đau đớn sẽ hiểu sự giản đơn của những ngày hạnh phúc. Enjoy! Cứ tận hưởng thôi, mọi giác diện của cuộc sống. Lấy nó làm nguồn cảm hứng để sáng tác, vẽ vời, chơi nhạc, làm thơ, viết blog…. Làm gì với nó cũng được. Thích gì làm đó. Vui mà! Tôi muốn gì, tôi làm đó, và làm cho đã đời Khi nào chán thì làm chuyện khác. Nhiều khi con người overthink - suy nghĩ quá sức. Làm không vui, áp lực, quá sức, hết ngày mất tháng mà vẫn cứ bám víu vào đó, hành cho rã thân ra xong tự buồn tủi, lo âu, chán nản. Gì vậy trời? Bỏ đi. Cái gì như núi đá đè lên đầu thì cho qua đi. Sao phải chịu đựng xong ngồi ta thán? What for? Chi dạ? Đời thì ngắn. Niềm vui thì thoáng qua. Hạnh phúc vốn mong manh. Nên thôi, xả vai nạn nhân đi. Cứ chuyện gì không ok, quá độc hại, không đáng làm thì alô dẹp liền, ngay và luôn, rồi giữ hơi sức đó mà rượt theo thứ mình muốn, mình thích, mình hứng khởi. Đơn giản lắm. Không việc gì phải stuck - mắc kẹt trong chính cái chuồng gà do bạn tự vẽ ra. Cuối cùng, đâu ai bắt bạn phải bị nhốt trong đó đâu ta. Là do bạn tự hành hạ lấy mình. Giờ, gỡ cái cửa chuồng rồi chui ra đi. Ngoài kia trời chiều ráng vàng đẹp lắm! OK, giờ thoát ra rồi thì thích làm gì làm, làm cho đã đời. Khi nào chán thì dẹp, làm chuyện khác. Chuyện nhỏ! Thay đổi, khi nào cũng kịp À, mà đừng kiếm cớ em từng tuổi này đồ các kiểu. Ba lý do đó tui nghe mệt tai rồi. Mấy tuổi không liên quan. Tình trạng hoàn cảnh gia đình không liên quan. Đang ở đâu ra sao thế nào không liên quan. Thay đổi, khi nào cũng kịp. Nhận thức được, action liền càng tốt. Bản thân mình không OK thì đời này chẳng ai khác OK. Bản thân mình không vui vẻ, hạnh phúc thì lấy đâu ra hạnh phúc mà cho ai đó khác? Bản thân không chấp nhận bản thân thì ai rảnh mà đi cố gắng tìm hiểu và chấp nhận bạn? Bản thân không quyết định cuộc đời mình thì ai người ta hơi đâu phải quan tâm. Cho nên, thôi ai sao tạm gác lại hết đi. Lo cho mình OK trước. Em OK, tất cả sẽ OK. Vậy đi nha. Tui viết tui đọc xong còn thấy mệt nữa là. Giờ đóng phim hành động thôi. Đừng ép mình chuyện gì. Cứ canh mình mà đi. Cứ nghe mình mà bước. Áp lực lỡ mang vào, lột xuống trả lại cho thế giới. Đừng quên nói lời cám ơn. Thanks, but no thanks. Dạ cám ơn, nhưng mà dạ thôi em nó chẳng cần. Tui thích tui làm không thích bye bye. Ui xời, đời thôi mà!

Chị hỏi em dạo này ra sao, còn mình thì hăng say kể về những cuộc zoom tất bật mấy tuần nay với đối tác ở Trung đông, Châu Phi. Sau Covid, khi mọi người hiểu ra việc tự doanh có chiều hướng khó, nhất là khi thị trường đòi hỏi về đầu tư lớn vào công nghệ, vào khả năng đội ngũ, vào một vạn thứ để chuyên nghiệp hoá nếu còn muốn tồn tại. Mà doanh nghiệp vừa và nhỏ thì lấy đâu ra nguồn lực để đầu tư? Cho nên, thay vì tự doanh, người ta lại đổ xô sang nhượng quyền, để được gắn với một hệ thống nền tảng hơn, bền vững hơn, tech hơn, chuyên nghiệp và ít rủi ro hơn. Đương nhiên, đó là khi hệ thống họ gắn vào phải hội đủ những điều kiện tương lai đòi hỏi. Giờ, cũng không phân biệt brand từ nước nào, đang phát triển hay đã phát triển nữa. Vấn đề là mô hình đó có tương lai không, có số hoá không, có hiệu quả hay không mà thôi. “Dự án cuối cùng của em nha chị ơi.” Nỗi khắc khoải đưa doanh nghiệp và thương hiệu Việt Nam ra thế giới chưa bao giờ nguôi, và vì nó mà tôi đã tìm nhiều cách suốt 5 năm qua. Có nhiều thử nghiệm thất bại, đặc biệt là khi tập trung vào chỉ huấn luyện và coaching cho doanh nghiệp. Học rồi thật ra họ cũng không làm được. Học là để hiểu. Nhưng làm lại là một chuyện khác, cần có nguồn lực, có chuyên gia, có cả một đội ngũ hỗ trợ, đồng hành để triển khai. Cũng như câu chuyện chị kể về phát biểu của ông Thứ trưởng Bộ nông nghiệp Thái Lan, “Nông dân chỉ cần tập trung giữ cho sản phẩm ổn định về chất lượng theo tiêu chuẩn thôi, còn lại để chính phủ lo.” Còn với tôi, sau khi đã thử nghiệm thành công thì, “Doanh nghiệp chỉ cần tập trung làm và phát triển sản phẩm tốt thôi, còn lại chúng tôi lo.” Chỉ khi họ được gắn vào một hệ thống nền tảng, có sẵn nguồn lực chuyên nghiệp cùng action - hành động triển khai như thế, mới có thể hy vọng nhìn thấy sự chuyển mình của thương hiệu Việt. Tôi tự cho mình 5 năm nữa để hoàn thành tâm nguyện này, “rồi cho em về hưu, đi làm phim tài liệu và viết lách thôi.” Lâu ngày mới gặp nhau, câu chuyện của hai chị em chuyện nọ xọ chuyện kia, về nước Nhật, về cuộc chiến tranh Nga - Ukraina đang ảnh hưởng nghiệm trọng đến kinh tế thế giới, về những câu chuyện bi hài hàng ngày trên đất Việt, và cả nỗi đau của những con người ở dưới đáy kim tự tháp đang loay hoay giữ lấy sự tồn tại của chính mình. Nhưng rồi, ngày nào cũng có chuyện mới, và chuyện cũ dường như dửng dưng phai mờ, khi trái tim đa cảm của mỗi con người không còn chỗ chứa. “Chị biết em sợ nhất gì không? Sợ bản thân mình sẽ trở nên vô cảm.” Khi đối diện với cái ác, lòng tham, sự vô minh lướt qua mạng xã hội hàng ngày, có khi nào ta thấy nó ngày càng trở nên rất thường tình, just another story - chỉ là một câu chuyện khiến ta thở hắt ra vài tiếng nữa thôi, mảy may không còn khả năng làm cho ta đau. Nếu thế, thì thật là đáng sợ, khi cái ác trở thành một phần của cuộc sống đời thường, như cái bánh ít bánh dầy. Còn hơi thở thì, đã quá đát từ thời thế hỗn loạn với Cô Vy. Sự chết chóc được nhắc đến hững hờ hơn, ừ thì chuyện không may, không ai muốn…. Nhưng cuộc sống, ngẫm lại, cuối cùng vẫn chỉ là những tình yêu giản đơn, giọt nước mắt nghẹn ngào ngày anh ra đi, vài kỷ vật chợt tìm ra khi ta còn ở lại, hay cái đêm run rẩy bàng hoàng nhận được cú điện thoại của con…. Cuộc sống, cuối cùng là nỗi khắc khoải được về nhà, nghe tiếng mừng rỡ chờ cơm, “Hay quá!”. Hay quá, vì người ta còn được gặp lại nhau trong bữa cơm canh đạm bạc, câu chuyện dù chẳng vuông tròn nhưng đời vẫn có nhau. Cuộc sống, cuối cùng chỉ là lời nguyện cầu cho con mình bình an, hạnh phúc, với tay chạm đến giấc mơ cầu vồng, mong ước trăng sao. Chút đượm buồn cuối ngày khi con không về ăn cơm giấu vội vào nỗi nhớ. Cuộc sống, cuối cùng chỉ là câu hỏi ngô nghê về duyên về nợ, biết kiếp sau rồi mình có gặp nhau không. Ly cà phê đầu ngày có phải đã hừng đông? Tách trà ướp trăng có phải là đêm đã hết? Chiếc răng đau gọi ai, khi nhận ra nửa vầng trăng đã lệch? Một mùa người, vũ trụ có lăn tăn? Ừ thế giới rồi sẽ thăng trầm, có bệnh dịch này, khủng hoảng kia và có cả chiến tranh. Thời gian xoay vần, tiếng hát nào rồi cũng cũ. Ngày có nhau, xin ơn trên chở che cho yêu thương qua bão giông vẫn sẽ sàng đơm nụ. Xin cho nắng về ôm lấy những mùa đau. Xin cho ngày còn ở đây, cho người sẽ luôn tìm về để còn kịp thấy nhau. Cho hạnh phúc trong veo như nốt sol quãng tám. Cho trần gian an nhiên dù chỉ là cõi tạm. Cho kiếp người dung dị một tình yêu….

Sau thời gian 5 năm gắn bó, là 1 trong 8 cố vấn chính của chương trình Business In Transformation - Chuyển hoá doanh nghiệp của chính phủ Malaysia, và tham gia vào các chương trình quốc tế hoá doanh nghiệp của chính phủ Saudi Arabia, Singapore, mình đã mang chương trình về Việt Nam thử nghiệm bằng nhiều cách khác nhau từ năm 2016. Tuy nhiên, khi áp dụng i sì chương trình của nước ngoài vào Việt Nam thì không thành công, vì có quá nhiều biến số từ hoàn cảnh Việt Nam. Sau thời gian thử nghiệm nhiều cách, cuối cùng mình đã tìm ra cách tiếp cận đã pilot thành công, đó là đồng hành - vừa training, vừa mentor, vừa coach, vừa trực tiếp tham gia cùng làm cùng chuyển hoá cùng tăng tốc phát triển với doanh nghiệp. Chương trình này sẽ tháo gỡ toàn bộ các pain point - nỗi đau mà doanh nghiệp bán lẻ và nhượng quyền vừa và nhỏ gặp phải, đó là hạn chế về khả năng và nguồn lực. Do đó, khi được lựa chọn tham gia chương trình tăng tốc này, doanh nghiệp sẽ được trao giá trị tư vấn, huấn luyện, đồng hành có giá trị tương đương khoảng 10 tỷ đồng và được tiếp cận những nguồn lực tìm cũng không có trên thị trường: Tư vấn đóng gói mô hình chuẩn để có thể nhượng quyền Đồng hành triển khai nhượng quyền nội địa Đồng hành triển khai nhượng quyền quốc tế (chúng tôi đã có sẵn network 300k nhà đầu tư quốc tế đang chờ bạn) Tư vấn chuyển đổi số Đồng hành triển khai chuyển đổi số Tư vấn và đồng hành triển khai xây dựng nền tảng branding & marketing Tư vấn và đồng hành triển khai nền tảng nhân sự và huấn luyện Tư vấn và đồng hành triển khai nền tảng pháp lý nhượng quyền Tư vấn và đồng hành triển khai nền tảng vận hành Tư vấn và đồng hành triển khai nền tảng tài chính, exit bằng M&A hay IPO Được ưu tiên tiếp cận quỹ phát triển nhượng quyền do chúng tôi vừa thành lập Được ưu tiên mang đi tham gia tất cả các chương trình nhượng quyền quốc gia và quốc tế Ý là, cuối cùng bạn chỉ cần một mô hình kinh doanh đã qua thử nghiệm thành công trên thị trường, có thể scale được bằng hình thức cấp phép hay nhượng quyền, có thể phát triển ra thị trường quốc tế (chúng tôi xin phép không quan tâm đến các mô hình chỉ có thể scale nội địa). Còn lại, chương trình tăng tốc sẽ gắn bạn vào một chiếc mothership - mẫu hạm có đầy đủ nguồn lực bạn đang thiếu để scale nhanh. Doanh nghiệp mà chúng tôi đang tìm kiếm cho Batch 1 của chương trình: Là mô hình đã qua thử nghiệm thành công ít nhất là 1 năm trên thị trường (thành công về tài chính nghĩa là vận hành hiệu quả và có lãi) Các ngành chủ đạo: F&B truyền thống Việt Nam, bán lẻ bất kỳ ngành nghề nào, dịch vụ cá nhân, dịch vụ y tế và sức khoẻ, dịch vụ gia đình, dịch vụ doanh nghiệp, dịch vụ lưu trú & du lịch, dịch vụ từ công nghệ (fintech, blockchain, AR, VR, app-based, e-com, healthtech, wealthtech, edutech, web3….), và đặc biệt là các nhà sản xuất truyền thống có mong muốn phát triển tiếp chuỗi giá trị sang các mô hình dịch vụ, bán lẻ, phân phối tới tay người tiêu dùng đầu cuối. Founder - nhà sáng lập là người có tư duy mở, cầu tiến, chính trực, quyết liệt, có cùng giá trị văn hoá với chúng tôi, sẵn sàng chia sẻ và cộng tác Batch 1 sẽ mở đăng ký từ hôm nay đến hết tháng 09/2022 và sẽ được ra mắt cùng quỹ nhượng quyền tại sự kiện nhượng quyền lớn nhất Việt Nam vào tháng 11/2022. Chúng tôi chỉ phỏng vấn và lựa chọn mã 10 doanh nghiệp cho batch 1. Hiện chùng tôi đã có 4 trong danh sách, trong đó có 1 doanh nghiệp fintech từ Malaysia. Do đó, chùng tôi sẽ chỉ nhận thêm 6 doanh nghiệp cho batch 1 và sẽ dựa vào nguyên tắc first come first serve. Ai đăng ký sau sẽ phải chờ batch 2 sẽ mở vào tháng 3/2023. Qui trình làm việc: Nhận đơn đăng ký với đầy đủ thông tin Doanh nghiệp giới thiệu về đội ngũ và mô hình qua hình thức trình bày Qui trình DD - tham quan & tìm hiểu hoạt động doanh nghiệp Ban cố vấn họp và quyết định doanh nghiệp sẽ lựa chọn Trao đổi về hình thức cộng tác: trả phí, một phần phí một phần equity, 100% equity Thống nhất và triển khai các qui trình pháp lý Bắt đầu chương trình tăng tốc & đồng hành phát triển Chưa bao giờ ngành nhượng quyền lại trở nên sôi nổi như lúc này trên toàn thế giới, và thời điểm sau Covid cũng là thời điểm tốt nhất để thay đổi, chuyển đồi và scale nhanh đề trở thành công ty / tập đoàn toàn cầu. Chúng tôi rất háo hức chờ đón các doanh nghiệp global tương lai trong batch 1. See you soon! Link đăng ký: https://forms.gle/Szd65jgN6o2U59Kz6

“Em ổn không?” “Hôm qua lần đầu tiên trong đời xỉu cái đùng trong toilet, hên có người kêu dậy…” Đọc tin nhắn, mà cảm thấy từng cơn đau miết vào hơi thở. Và ai, rồi cũng sẽ có những lần đầu tiên trong đời như thế, khi hiểu ra ta chẳng là ai cả, chẳng là gì cả, chẳng có chút control nào cả với hơi thở của chính bản thân mình. Với một người trẻ vừa quá độ 30, việc mất đi một người thầy, một người đồng nghiệp, một partner-in-crime - người bạn làm cùng chơi chung bấy lâu có lẽ là quá sức. Đó là chưa kể đến chuyện người ấy ngã xuống trước mặt bạn, rồi ra đi thế thôi. Còn bạn, trong khoảng khắc đó, hoàn toàn bất lực…. Cuộc đời, ngay từ giây phút nhìn thấy người thân ra đi kia, sẽ không bao giờ còn như trước nữa. À thì ra, cuộc đời vốn mong manh như thế. À thì ra, hơi thở vốn mỏng manh như thế. À thì ra, tại một ngả rẽ định mệnh nào đó của cuộc sống, ta sẽ phải nói lời chia tay, dù muốn hay không, dù có nuối tiếc và níu kéo hay không. Đơn giản chỉ vậy thôi. Ơn trên gọi, và ta lên đường. Ta đi, bỏ lại sau lưng tất cả, bỏ lại tất cả những áp lực, tất cả những dự định còn dang dở, tất cả những tài sản đã tích góp bao năm, tất cả những điều một thời tưởng chừng như ghê gớm nhất, to lớn nhất, quan trọng lắm. Tại lằn ranh sinh tử, nothing else matters - chẳng còn gì là chuyện cần phải lo toan nữa. Chữ phù du cả đời chỉ học có một lần, và bài học đó, chỉ có thể học thuộc bằng sự nghiệt ngã giữa biên giới của còn và mất. Ở đó, người ta ngộ ra sự tạm bợ của cuộc sống, tính không của vạn vật, sự bấp bênh của vĩnh hằng. Vậy đó, nhưng có lẽ chỉ có người trong cuộc ngộ ra, người trải qua ngộ ra, người đang check out ngộ ra. Nếu phải chia sẻ với ai khác về sự “ngộ” này, họ sẽ cười và tưởng mình khùng nếu bản thân chưa bao giờ đi qua mất mát…. “Thôi, ảnh đã có một cuộc đời đầy màu sắc, ra đi cũng nhẹ nhàng. Như vậy là OK rồi em.” “Người nằm xuống rồi mới thấy, sống sao khi còn trên đời này cho tử tế, cho còn người đưa mình ở đoạn cuối cùng mới là câu chuyện. Tất cả những sự độc hại, buồn phiền, tính toán, cuống cuồng trong vòng quay danh lợi của cuộc đời bỗng chốc trở nên vô nghĩa” Bạn nói, sẽ sắp xếp lại cuộc sống, sẽ dành nhiều thời gian hơn cho gia đình, sẽ bỏ bớt đi những thứ không cần, không vui, không giúp ích gì cho ai. Cào cấu cho lắm thì cũng phải bỏ lại. Giành giật cho lắm rồi cũng xuôi tay. Hại não nhau cho lắm rồi cũng check out thôi mà. Có ai mang theo được gì đâu. Sao phải khổ? Chi bằng, mình sống cho nhẹ nhàng, thoải mái, chọn hành trình tích cực, giá trị, theo đuổi những điều ý nghĩa, hạnh phúc hơn. Vậy, nghĩa là sẽ phải sắp xếp lại rất nhiều dang dở, dừng lại tại nhiều ngả rẽ, quyết đoán hơn với những lựa chọn. Vậy, nghĩa là lớn lên trong tâm thế, bỏ qua những tính toán đời thường để bắt đầu một hành trình mới sau cột mốc của mất mát. Sẽ không thể là con người cũ. Sẽ không bao giờ còn là góc nhìn cũ. Sẽ rất khó để trở về trạng thái cũ. Nhưng đó, lại là điều tích cực. Ai rồi cũng đi qua mất mát. Nhưng ai rồi sẽ học được bài học vỡ lòng mà vũ trụ dạy cho? Bước qua bài học đó, hiểu ra chân lý và cách vận hành của vũ trụ này, cuộc đời sẽ nhẹ nhàng, lựa chọn sẽ dễ dàng, và hạnh phúc đơn giản chỉ là giọt mưa thoáng gió. Còn lại, sẽ là những cuộc vô minh, cuồng cuồng giữa tham sân, quằn gánh với khổ đau và áp lực. Tất cả, rồi cũng để chạm vào biên giới mong manh giữa sinh và tử, để bỏ lại và ra đi. Có đáng không? Ai rồi cũng đi qua mất mát. Mong em lớn lên, rõ ràng hơn về mục đích của cuộc sống, hiểu hơn về giá trị, và chọn lựa tốt hơn về những cuộc dấn thân. Mất mát trong đời này luôn sẽ là chuyện đương nhiên, vì chẳng có gì vĩnh hằng trên hành trình nhân gian cả. Nhưng mất mát cũng có thể là bài học lớn, giúp ta ngộ ra cần phải sống ra sao, nên lựa chọn thế nào để cõi tạm này rồi sẽ luôn ngập tràn ánh sáng….

Anh bạn nói, nếu có thể bỏ đi tất cả những trách nhiệm đang mang vác, chắc là anh sẽ tự do và hạnh phúc hơn…. “Mà tại sao không bỏ được. Chẳng phải đó là lựa chọn hay sao?” “À không. Là gia đình thì mình phải có trách nhiệm. Là ông chủ thì mình cũng phải có trách nhiệm. Không thì mất job tụi nó sao sống?” “Mà tại sao mình không thể tự do và hạnh phúc hơn ngay cả khi đang còn trách nhiệm? Mà tại sao phải xem đó là trách nhiệm? Mà có khi nào mình đang quá phóng đại vai trò của bản thân không? Không lẽ tất cả phải dựa vào mình? Tại sao không phải là giúp họ đứng được trên đôi chân của họ?” “Phi hỏi khó vậy?” OK, cả hai bật cười không giữ kẽ. “Vậy khoảnh khắc hạnh phúc nhất của anh là lúc nào?” Anh có vẻ bối rối khi nghe câu hỏi này, dường như chưa bao giờ nghĩ đến. Trong lúc anh còn ngập ngừng, mình ví dụ, “Ví dụ như khi được ngồi uống trà một mình, được ngồi viết lách chằng hạn….” “Hmmmm…., hạnh phúc nhất chắc là khi lên giường, bật YouTube lên coi vài ba thứ linh tinh rồi ngủ” “Ủa, đi ngủ là hạnh phúc à?” “Ừ, vì khi đó không còn bị ai quấy rối, được relax” “Coi YouTube là coi gì?” “À thì coi mấy thứ nhảm nhảm, cười cười đỡ suy nghĩ, đỡ mệt óc” “OK, khoảnh khắc hạnh phúc là được đi ngủ, hết bị đời quấy rầy ha”, tôi nhắc lại và anh chợt sáng mắt lên, “À à, hạnh phúc nhất là khi ở trên máy bay chứ” “Ủa là sao? Ở trên máy bay có gì mà hạnh phúc?” “Ở trên đó không có sóng điện thoại, khỏi phải trả lời ai, chỉ có 1 mình, có không gian và thời gian riêng cho mình, muốn làm gì mình thích thì làm” “Hình như thứ anh thích là ngắt kết nối, được một mình, không phải nói chuyện với ai?” “Ừ, không thích nói, thích được khi nào cần hay muốn thì mới nói” “Vậy anh có vấn đề gì với giao tiếp à?” Bạn hơi sững lại, rồi có chút bối rối trả lời, “Có quá nhiều câu hỏi stupid - ngu ngốc ở ngoài kia. Có quá nhiều người demanding - đòi hỏi quá mức thời gian của người khác ở ngoài kia. Có quá nhiều việc phải làm dù không thích ở ngoài kia. Mệt lắm!” À thì ra là thế. Thế giới bên ngoài đòi hỏi quá, và con người ai cũng phải đi phục tùng, service cho những đòi hỏi ấy, mà có khi không được chọn lựa, bị bắt buộc. Cuối cùng, khoảnh khắc hạnh phúc nhất của người đàn ông được xem là rất thành đạt này là được một mình, ngắt kết nối với thế giới, và thoải mái là mình trong không gian và thời gian riêng tư ở trển, nơi mà anh có excuse rất tốt để không phải trả lời, nơi mà chẳng ai sử dụng được công nghệ để với tới anh. Đơn giản là như thế! Cũng không cần quá nhiều để hạnh phúc. Cũng không cần quá cố gắng để hạnh phúc. Chỉ cần mua chiếc vé, leo lên máy bay để trốn đời. “Vậy có lẽ anh nên dành nhiều thời gian hơn cho bản thân đi. Chớ thấy anh có vẻ bị co kéo dữ quá hay sao mà có vẻ muốn phản kháng rồi á”, tôi nửa đùa nửa thật. “Vậy đâu có tốt chút nào đâu. Lâu dài, sẽ ảnh hưởng sức khoẻ tinh thần ấy. Khoảnh khắc hạnh phúc là lựa chọn. Người như anh, muốn thì sắp xếp lại được thôi mà.” “Ừ. Chắc là phải vậy. Chứ vầy hoài không có thời gian để suy nghĩ sâu. Có khi mình tham. Nghĩ cuộc đời ngắn ngủi quá nên muốn làm nhiều hơn, học nhiều hơn, đi nhiều hơn, vv. Rồi từ từ tốc độ nó cứ tăng lên hồi nào không hay. Chắc đôi khi phải chậm lại một chút để nhìn cho rõ hơn, lựa chọn cho tốt hơn chứ không để cho thế giới bên ngoài dẫn dắt….” Xong bữa tối, tôi đưa anh về khách sạn, ôm nhau chia tay vả hẹn ngày gặp lại không xa. Đường về nhà loáng thoáng mưa bay, câu hỏi vẫn chập chờn, “Khoảnh khắc hạnh phúc nhất của bạn là gì?” Mà, bạn có câu trả lời chưa?

Nhân một đứa em kể chuyện công ty mình đang M&A nên tinh thần mọi người trong công ty đang xuống thấp ra sao, mình cũng nhớ lại chuyện M&A của tập đoàn ngày xưa khi mình còn làm việc bên Úc. Lúc đó, mình là 1 trong 3 nhân sự chính bị “bán” theo hợp đồng chuyển giao. Cái cảm giác bị “bán” rất là phức tạp, vừa tự hào mình là yếu nhân có giá trị lợi dụng, vừa thấy tủi tủi vì mình bị bán về nhà mới sau bao nhiêu năm gắn bó với tổ chức cũ. Nhưng cảm giác tệ hơn là khi bước ra và đi bộ dọc các hành lang công ty, mình nhìn thấy và biết rõ những con người nào sẽ không còn job sau công cuộc mua bán ấy. Biết, nhưng không được nói. Lòng nặng trĩu, chân bước dọc hành lang khi nghe tiếng cười đùa, chuyện trò của những con người đã gắn mình với chiều dài của một tập đoàn. Có người tính bằng chục năm. Nhưng cuộc sống là như thế. Không có gì là vĩnh hằng. Và cái job mà ai đó đang có, cũng không bao giờ có thể vĩnh hằng. Sau trải nghiệm ấy, mình rất rõ ràng tâm thế đi làm. Dù làm việc ở đâu, giữ chức vụ gì, đã thâm niên bao năm, công thần kiểu gì thì nơi đó cũng không bao giờ trở thành nhà của bạn. Nơi đó, sẽ mãi mãi vẫn là một chốn giao dịch, là nơi trao đổi giá trị, là nơi người ta cộng tác với nhau vì lợi ích của cả đôi bên. Khi hiểu đúng, mỗi nơi ta đến làm việc sẽ trở thành một sân ga trên hành trình sự nghiệp của mỗi người. Nếu thế, thì trước hết bạn nên biết bản thân muốn đi đến nơi nào, và vì vậy cần chọn tuyến hành trình nào, và vì vậy cần đi qua những sân ga nào. Đừng bước lên tàu khi không hiểu chuyến tàu này đi về đâu, có liên quan gì tới điểm đến của mình không, và đi đường này có quá xa hay ngược chiều với nơi mình cần đến…. Chỉ như thế, khi chia tay với một sân ga, mình mới chia tay một cách vui vẻ, thoải mái và luôn giữ cho bản thân cảm giác tích cực vì chia ta là đã hoàn thành một chặn, chia tay là để đi đến, đi tiếp, dấn thân trên hành trình tiếp theo về phía mục tiêu cuộc đời mình. Chia tay, lúc này không còn là cảm giác chán nản, buồn bã, “bị” bỏ rơi, “bị” khai trừ một cách bất ngờ hay nghiệt ngã nữa. Không sao hết! Ta chỉ vừa hoàn thành một chặn trên hành trình sự nghiệp, và chia tay, dù muốn hay không, dù chủ động hay bị động, cũng chỉ là khép lại một chuyến dừng chân tại một sân ga. Quan trọng là, với tâm thế này, người ta sẽ luôn chọn tạo ra trải nghiệm làm việc đẹp nhất tại mỗi sân ga. Why not? Tại sao lại không chớ? Tại sao phải kéo bè tạo phái đánh nhau cho đổ máu? Tại sao phải xì xầm nói xấu, dìm hàng, hại nhau cho mất thời gian? Tại sao phải giận hờn, phàn nàn, cãi cọ, bằng mặt không bằng lòng? Tất cả những thứ đó là vô nghĩa, phí thời gian, biết tào lao chẳng giúp được gì cho ai, nhất là cho bản thân mà vẫn cứ lao vào? Ủa, trước sau gì đó cũng chỉ là một sân ga thôi mà. Ủa, trước sau gì mình cũng rời khỏi sân ga đó để tiếp tục hành trình thôi mà. Ủa, trước sau gì tạm biệt và bỏ lại mọi thứ ở sau lưng thôi mà. Sao không lựa chọn tạo ra những trải nghiệm đẹp để ta còn giữ lại và kể chuyện khi về già? Why not? Tại sao không? Vật vã bày ra những trận chiến làm gì cho bản thân khổ sở, cạn kiệt, hại não hại tâm như thế? Cuối cùng, cũng chỉ là tạm biệt là xin bỏ lại những điều bất đắc ý, hay tạm biệt và xin giữ lại những ký ức đẹp của sân ga. Sao, thì cũng phải tạm biệt thôi, chứ có sống chết mãi ở đó được đâu. Làm gì có một công việc vĩnh hằng. Làm gì có một chỗ làm vĩnh hằng. Nếu không phải là họ tạm biệt ta thì sẽ là ta tạm biệt họ. Cho nên, tâm thế hành trình và sân ga nên rất rõ, để chủ động kiến tạo một hành trình đẹp, những ký ức sân ga đẹp, và vui vẻ hạnh phúc khi phải nói chia tay. Mọi sự rồi cũng quay lại với tâm thế ta chịu trách nhiệm về bản thân mình mà thôi. Không có công ty hay chỗ làm nào phải chịu bất kỳ trách nhiệm gì về bạn. Hãy rất rõ, đó là nơi trao đổi giá trị. Khi giá trị trao đổi thuận mua vừa bán, khi đôi bên cùng thoải mái vui vẻ thì công việc tốt. Khi có chút lệch pha về mong đợi, khi giá trị trao đổi có vẻ không được công bằng, hay khi bất kỳ bên nào có dự định khác, hành trình khác, thì quan hệ đương nhiên sẽ đứt gãy, và việc chia tay là chuyện hết sức đương nhiên. Đối diện với sự chia tay, dù vì lý do gì, cũng nên bình tĩnh nhìn lại xem mình đã được gì, chưa được gì từ quan hệ này, có nên hiệu chỉnh gì cho hành trình tiếp theo không, rồi chuẩn bị khởi hành đến sân ga kế tiếp. Vậy thôi! Hết sức là đơn giản. Tạm biệt và xin bỏ lại. Tạm biệt và xin giữ lại. Rồi vui vẻ bước đi. Đừng để cho bước chân nặng trĩu vì thân đi nhưng tâm vẫn cứ trụ vào những điều không vừa ý. Qua sông rồi. Đừng ở lại và cột mình trên chiếc đò ngang ấy. Hành trình vẫn cứ là phía trước, và còn rất nhiều những sân ga mới, với những trải nghiệm mới chờ đón để bản thân ngày một lớn lên. Ta sẽ tận hưởng từng nơi đến chuyến đi, khi hiểu rất rõ điểm đến sau cùng của hành trình ấy. Tạm biệt và xin bỏ lại. Tạm biệt và xin giữ lại. Tạm biệt, vì tôi sẽ tiếp tục chuyển động về phía điểm đến sau cùng. Tạm biệt….

U60, trải đời, rất nhiều thành công sừng sững vì xây dựng, mua bán thành công không biết bao nhiêu công ty, tập đoàn lớn từ Trung Quốc đến Nhật Bản, Israel, Mỹ, Hồng Kông, Singapore, vv, anh ăn mặc giản dị, bước đến ngập ngừng hỏi, “Phải Phi Vân không?” Câu chuyện cuộc đời từ đó trải ra, từ Đông sang Tây, từ thành công đến thất bại, từ quá khứ xa hoa với hình ảnh trau chuốt bằng hàng hiệu đến câu nói trải lòng, “Giờ tui chỉ ăn chay, sống theo phong cách minimalist - tối giản. Phi biết không 3 năm rồi tui không mua 1 món quần áo nào luôn. Chỉ có hôm qua lần đầu tiên sau 3 năm đi mua cái áo này, vì mua cái áo còn rẻ hơn tiền giặt đồ”, vừa nói vừa cười, một cách rất hồn nhiên. Đúng là con người ta càng trải đời, càng qua nhiều thăng trầm, càng thật sự thành công thì càng trở nên giản dị và chân thành. Cái level này phải lên bờ xuống ruộng nhiều lắm mới ngộ ra được. Người trẻ thì càng thành công càng show off - chứng tỏ, làm màu. Người trải đời càng thành công càng khiêm tốn, đơn giản, down-to-earth - ở dưới đất chớ không bay bay loạn xạ trên đầu người khác. Thật ra thì, đời người ai cũng có những câu chuyện hay ho như vậy cả. Chỉ là ta có mở lòng ra quan tâm và lắng nghe không…. “Điều gì đã làm anh thay đổi vậy?” “À là một biến cố” Biết ngay mà. Đâu có ai tự nhiên mọi thứ suông sẻ mà học được bài học đâu. Nếu mọi con đường chỉ là đi lên thì đâu ai có thời gian dừng lại, nhìn lại bản thân, hiểu ra và tu sửa bản thân. Bao giờ cũng thế, vũ trụ có cách dạy của vũ trụ. Có khi là cho bạn té sóng soài trên sàn nhân gian. Có khi là cho bạn một cú thất bại mà nhiều tháng năm sau vẫn chưa hiểu tại sao lại có thể là như thế. Có khi, là cho bạn nằm bất động trên giường bệnh. Có khi là lấy đi của bạn những điều và những người mà bạn yêu quí nhất. Bài học của vũ trụ là bài học cảnh tỉnh, bài học trực diện, mày chẳng có control - kiểm soát được tất cả mọi thứ trên đời này đâu, đừng có hăng máu quá mà quên làm chuyện có đức con ạ. Và đương nhiên sau bao nhiêu thành công, anh đã bị vũ trụ dạy cho một bài học để đời như thế, để trở thành người giản dị và sống tối giản như hôm nay. Chuyện của anh, không hề kém cạnh chuyện scandal Bad Blood, vụ án lừa đảo chấn động giới startup, khi những người sáng lập đã lừa dối về kết quả nghiên cứu khoa học mang tính tái định nghĩa lịch sử. Vì ông ngoại mình mất do ung thư, ở độ tuổi triệu phú trẻ và liên tục thành công, anh đầu tư vào một công ty startup với phát minh chữa ung thư từ tế bào của Israel. Sau khi đầu tư, thấy đội ngũ làm việc không theo tiến độ mà mình mong muốn, không với tâm thế quyết liệt mà mình mong muốn, anh quyết định mua lại toàn bộ công ty với giá 23 triệu USD. Chẳng lâu sau, nhờ đưa bạn bè trong ngành y vào công ty mà anh phát hiện ra toàn bộ kết quả nghiên cứu là một vụ scam thế kỷ, y chang như cách công ty Theranos đã lừa hàng loạt nhà đầu tư bằng chiến lược PR quá xuất sắc của mình. 23 triệu USD tiêu tan. Anh phải đóng cửa công ty và mất hết toàn bộ số tiền đầu tư. Đó có lẽ cũng là thời điểm thấp nhất của một con người đã từng quá thành công và thành công liên tục. Anh kể, đối tác, bạn bè, và ngay cả những người thân nhất trong gia đình cũng mất niềm tin vào anh, cho là anh đã không biết quan tâm đến sự an toàn của họ khi đưa ra một quyết định sai lầm như thế. Nhưng ai hiểu, kinh doanh là có rủi ro, có thất bại, và có cả sự chủ quan và hăng máu về khả năng của bản thân. Lần đầu tiên trong đời, anh phải trải qua một cú sốc thất bại thảm hại đến như vậy, và tệ nhất là chỉ có thể gậm nhấm nó một mình. Khi thành công thì sao không biết. Khi thất bại thì nỗi cô đơn mới chính là người bạn gần gũi và trung thành nhất của một con người. “Rồi làm sao mà anh vượt qua được cú chạm đáy đó?” “Tự mình vấp ngã thì chỉ có thể là tự mình đứng lên thôi Phi. Tôi tự dạy mình phải đứng dậy, phải đi tìm cơ hội mới, đi tìm hy vọng mới. Và rất may là, khi ta đứng lên từ những vấp ngã như vậy, thì vũ trụ cũng chẳng bao giờ triệt đường sống của ta đâu.” “Và bài học anh rút ra cho bản thân sau cuộc đó là gì?” “Thì đó, trở nên khiêm tốn hơn, giản dị hơn, chân thành hơn. Không phải lúc nào mình cũng may mắn đâu. Tài khoản may mắn có rồi sẽ hết. Đừng chủ quan và hăng máu quá. Tôi cũng học và thay đổi cách mình đầu tư. Làm gì cũng phải properly - làm đàng hoàng, tạo ra giá trị đàng hoàng, có kết quả đàng hoàng chứ không làm kiểu thổi câu chuyện vào, PR cho gớm ghiếc để đẩy giá lên như cái cách mà nhiều người làm đầu tư tài chính đang sử dụng. Phải làm đàng hoàng, và tôi chỉ đồng hành và cùng xây dựng như co-founder với các startup mà thôi. Không phải là đầu tư, mà là đồng sáng lập, cùng đồng cam cộng khổ trên hành trình tạo ra giá trị cùng nhau.” Mới thấy, làm gì có việc nhẹ lương cao, làm gì có không làm gì cũng ra tiền, làm gì có lãi suất khủng mà không cần tay lấm chân bùn, trừ phi đó là scam - trò lừa đảo. Cuối cùng, làm gì làm, tài khoản may mắn chỉ có số dư nhất định, và sẽ có lúc cạn kiệt. Làm gì làm, cứ phải làm cho đàng hoàng, cho có tâm, bằng sự chân thành và khiêm tốn của một linh hồn nhỏ bé, chẳng là gì trong vũ trụ bao la vô tận.

Nghiên cứu cho thấy 70% doanh nghiệp được mentor tồn tại 5 năm khó khăn đầu tiên, nghĩa là gấp đôi tỷ lệ sống sót bình thường của doanh nghiệp khởi nghiệp. Và 80% doanh nghiệp được mentor nghĩ rằng mentor là một trải nghiệm vô giá đối với họ. Nhưng bạn đừng nghĩ mentor nghĩa là phải may mắn được một ai đó đỡ đầu. Có 3 loại mentor nhé. 1. Người thầy vô hình: mentor này bạn không quen biết, là một người xa lạ nhưng lại có ảnh hưởng rất lớn đến cách bạn làm việc, suy nghĩ, và quản trị doanh nghiệp mình. Đó là những người có tầm ảnh hưởng về tư tưởng mà bạn theo dõi và học được qua blog, facebook, youtube, vv. Họ là những người truyền cảm hứng dù họ chẳng bao giờ nhận là mình đang truyền cảm hứng. Đọc sách cũng là một cách để được mentor. Những câu chuyện quản trị hay như "Shoe Dog" của Phil Knight, hay “Tiến bước” của Howard Schultz chính người thầy của bạn. 2. Người thầy trong ngành: đây là các mentor liên quan đến lĩnh vực mà bạn đang kinh doanh. Trải nghiệm thực tế, hiểu biết và network của họ sẽ giúp bạn tránh được rất nhiều sai lầm cơ bản, mở rất nhiều cánh cửa và tạo rất nhiều cơ hội. Mentor trong ngành nhiều khi không dành thời gian nhiều cho bạn được. Tuy nhiên, khi bạn follow họ, tương tác với họ tại các buổi hội thảo hay được họ góp ý riêng cho các vấn đề của doanh nghiệp mình là vô gía rồi. 3. Người thầy trực tiếp: đây mới chính là mentor 1:1 cho bạn. Đó có thể là nghề của họ, cũng có thể là vì họ chọn bạn làm người tiếp nối vì thích hay trân trọng giá trị gì đó của bạn. Đây là những người hướng dẫn bạn cách quản trị quỹ thời gian, lập kế hoạch, chuyển đổi vấn đề thành cơ hội, và vượt qua những giới hạn mà bạn đặt ra cho bản thân mình. Mentor giỏi là người có đam mê, có năng lực, và trải nghiệm phong phú. Hỏi mình những câu hỏi khi đi tìm mentor như họ có từng trải qua những gì bạn đang trải qua, họ có từng đến nơi mà bạn muốn đến, họ có được mọi người kính trọng, và bạn có tin tưởng vào hướng dẫn của họ hay không. Và đừng quên, bạn có thể có đến 3 mentor cùng một lúc.

Lật tin tức dù là từ báo chí chính thống hay mạng xã hội càng ngày càng đầy dẫy những chuyện lừa lọc, giết hiếp, nhục mạ, hành hung, tự tử, vv. Rồi cả xã hội vừa mở mắt ra đã hùa nhau bình luận sôi nổi về những tâm điểm trong ngày. Nhưng mấy ai hiểu rằng, ta đang để cho thuốc độc đen đúa nó ngấm vào người, từng ngày, từng ngày, bằng cách cho phép chúng xâm hại tâm trí của chính mình. Ta trở thành con nghiện của sự độc ác, của tham sân si chỉ vì ta dừng phắt lại khi thấy cái tít liên quan, chúi mũi vào đọc ngấu nghiến khi câu chuyện liên quan, không ngừng nghĩ ngợi và bàn bạc về nó khi nội dung liên quan, đăng tải bình luận, ý kiến thật sốc khi thấy nó được quan tâm. Tất cả, cuối cùng thật ra chỉ là một cuộc chiến tranh giành sự chú ý. Truyền thông cần view. Kẻ sống nhờ mạng xã hội cần like. Người muốn nhiều follower cần nội dung thoả mãn để níu kéo, giữ chân họ ở lại nhà mình. Cả xã hội tranh giành sự chú ý. Và đương nhiên cách nhanh nhất để lôi kéo sự chú ý là thoả mãn những dục vọng đê hèn nhất, thầm kín nhất, đen đúa nhất, độc ác nhất của con người. Ngày qua ngày, những thứ rác rưởi đó bỗng trở thành chuyện bình thường, vì ngày nào cũng thấy, cũng đọc, cũng bàn tán. Ngày qua ngày, đô của ta càng nặng. Giết hiếp dần dần cũng phải man rợ hơn, kinh hãi hơn chuyện cũ mới khiến ta chú ý. Đô ta nặng. Đô của xã hội cũng ngày càng nặng. Và thói quen buổi sáng trở thành sự ngóng chờ những thứ đen đúa hơn, gớm ghiếc hơn, kinh dị tăng cấp số nhân theo thời gian. Và đó, là vũng bùn xã hội mà tất cả chúng ta đang bì bõm ngập ngụa mỗi ngày. Rồi ta sống sao? Rồi gia đình, con cái mình sẽ sống sao cho qua nổi con trăng này? Don’t seal them from the truth - Đừng cố giấu kín hay bọc đường sự thật Phản ứng dễ hiểu nhất của người có thiên chức bảo vệ là bảo vệ, nghĩa là tạo ra một cái bong bóng trong trẻo, thiếu vắng và tránh xa mọi sự đen đúa ngoài kia, một không gian riêng tư, một thiên đàng bưng bít cho con. Và họ làm tất cả những gì có thể để seal off - che chắn, xây tường, xây rào không cho thế giới bên ngoài đến gần chiếc bong bóng định mệnh kia. Bọn trẻ lớn lên trong một kịch bản siêu thực, không mảy may hay biết về một thế giới hỗn loạn ở ngoài kia. Cho đến khi…. Trên đời này, không có tội ác nào chôn kín mãi được, không có sự thật nào che dấu mãi được. Cây kim trong bọc thì sẽ có ngày lòi ra. Và đứa trẻ mà bạn đã làm hết sức để bảo vệ sẽ có ngày hốt hoảng khi bị đời vỗ mặt. Sự bảo bọc không những tước đi của các em khả năng tự bảo vệ, khả năng nhận thức, đánh giá và giải quyết vấn đề một cách bản lĩnh, mà nó còn khiến cho các em trở nên cực kỳ vulnerable - yếu đuối, bất lực về tinh thần, cảm xúc trước những sự việc bình thường của xã hội nhưng lại là quá sức chịu đựng đối với các em. Rồi các em hoặc là sẽ bị đời đánh gục, hoặc là sẽ bị đời vùi dập cho đến khi học trở thành kẻ ác. Đó không phải lỗi của các em. Làm kẻ ác, kẻ xấu thì bảo vệ được mình, bảo vệ được người xung quanh, và không dễ bị ức hiếp. Thế thôi! Không có lựa chọn nào khác. Mọi cố gắng của phụ huynh với chiếc bong bóng bảo vệ ấy, tác dụng thật ra là ngược lại. Thả rông & mong đợi? Ngược lại, khi phụ huynh cũng lo bàn tán chuyện đen đúa, lo kiếm tiền để có thời gian và rảnh rỗi bàn tiếp chuyện đen đúa, thả rông cho những đứa trẻ tự lo, tự sinh tự diệt, thì giết hiếp hay lọc lừa với chúng trở thành chuyện bình thường. Không bình thường sao được khi nó xảy ra hàng ngày? Không bình thường sao được khi người ta hứng khởi bàn tán rần rần? Không bình thường sao được khi bạn bè xung quanh thích thú theo dõi? Có khi, chính gia đình cũng lấy đó làm tâm điểm cho bữa cơm và câu chuyện. Trong môi trường dửng dưng như vậy, trong sự chóng quên và hóng hớt sự ác độc một cách thường ngày như vậy, cái ác trở thành bình thường, và ngấm vào huyết mạch từng con người một cách tự nhiên. Hành xử của các em vì vậy mà rất bình thường, chứ chưa bao giờ nhận thức được đò là cái ác. Khi ta thả rông, không đủ quan tâm, không làm tất cả những gì có thể để nuôi dưỡng tính người trong một xã hội con, làm sao có thể bảo vệ các em khỏi sự ác độc thường tình đến lạnh người đang diễn ra mỗi ngày như thế? Khó, nhưng mình sẽ làm cùng nhau Giấu không được, bỏ lơ không được, thì chỉ còn cách chúng ta cùng đối diện, cùng học cách bảo vệ bản thân không nhúng chàm, cùng học cách tu luyện để mỗi ngày một người hơn trong cái sở thú nhân gian. Sao là người? Như nào là con? Đâu là ranh giới tranh tối tranh sáng giữa con và người? Đâu là chuyện của ta? Sao là chuyện của người? Đâu là thứ con ta nên chinh phục và đâu là thứ người ta cần nuôi dưỡng? Những bài học đó chẳng bao giờ là dễ, vì chính phụ huynh có khi còn không phân rõ, làm sao mà dạy các con? Không có hy sinh đời bố làm con đi để con được làm người. Ngày bạn chao dao là ngày con cái bạn chao dao. Ngày bạn lỡ phạm vào lằn ranh sáng tối mỏng manh kia là ngày bọn trẻ bị đẩy về bóng tối. Ngày ta đầu hàng với cái ác là ngày bọn trẻ mất đi sức mạnh để bảo vệ chính mình. Khó! Và ai nói được cả đời này mình chỉ làm đúng và thuộc về ánh sáng? Không ai dám chắc. Không ai dám chắc. Những người tậu nhiều đèn nhất chưa chắc đã là người sáng nhất. Và những ai đang tranh đấu giành lấy từng đốm sáng, chưa chắc đã là tù nhân của số phận đêm đen. Cho nên, dạy con chính là dạy mình, bảo vệ con chính là bảo vệ mình. Mình người, các con sẽ học làm người. Mình sai, nên biết nhận sai và tu sửa để các con hiểu về cuộc chiến trở về sự đúng. Học, sẽ là học cùng nhau. Hành, sẽ là hành cùng nhau, với sự thấu cảm và giúp đỡ như đồng đội của nhau. Làm người chưa bao giờ là dễ, càng khó hơn trong cái xã hội tệ hại này. Khó, nên mình sẽ phải làm cùng nhau. Khi hiểu được ngữ cảnh này, chế độ ưu tiên của mỗi người, của gia đình, của phụ huynh đương nhiên sẽ tự khác đi, tự điều chỉnh theo mục tiêu của đơn vị gia đình. Không có công thức. Chỉ có định hướng. Còn bản đồ là do mỗi đội phụ huynh và các con cùng cộng tác vẽ nên. Còn lựa chọn, có nên làm người, có nên học làm người, có nên giữ cho mình rất người hay không, là lựa chọn của mỗi cá nhân và mỗi gia đình. Không có đúng sai. Đơn giản chỉ là lựa chọn. Vũ trụ chưa bao giờ ấn định đây hành planet of the apes - hành tinh khỉ hay planet of human - hành tinh người. Tâm chúng sanh hướng về khỉ thì nó là hành tinh khỉ. Tâm chúng sanh hướng về người thì nó là hành tinh người. Vậy thôi! Còn lựa chọn, là của bạn, không liên quan gì đến ai hay hoàn cảnh nào ở ngoài kia cả.

Hôm qua, trò chuyện với một đối tác từ Senegal, được giới thiệu từ người quen nhắn hỏi mình về nhượng quyền. Nhắn qua lại một hồi thì mình hẹn mai họp trên zoom để chia sẻ cho hết ý. Bạn trả lời, “Inshallah!”, tiếng Ả rập có nghĩa là “Nếu Ơn Trên cho phép”. Lâu lắm rồi mới nghe lại câu này, nếu Ơn Trên cho phép. Ngày xưa đi làm ở Trung đông nhiều thì nghe hoài thành quen. Lâu rồi nghe lại tự nhiên giật mình. Bao nhiêu chuyện đã nói mấy tuần qua tự nhiên xâu chuỗi lại trong 1 câu “Inshallah! Cách đây hơn một tuần, ngay trước khi ra sân bay đi diễn ở Malaysia, mình ăn trưa với một bạn đối tác người Malaysia tại Sài gòn. Bạn còn trẻ lắm, U50, là người cực kỳ tích cực, chuyên nghiệp, và vui tính. Bữa đó còn giỡn cười rần rần. Bạn còn hướng dẫn mình khai thông tin bắt buộc cho người nhập cảnh trên app của chính phủ Malaysia. Vậy, mà cách đây 2 ngày, mình được tin bạn đã đột quỵ và ra đi. Nghe cứ như là chuyện đùa, bàng hoàng tới giờ vẫn không tin nổi. Người báo tin nhắn, mới tuần trước còn chia sẻ rất nhiều về chuyện triển khai thế nào cho mấy tháng sắp tới mà sáng nay nghe tin quá bất ngờ, thật quá mong manh. Mình trả lời, “Ừ, nên thôi chuyện gì làm được hôm nay thì làm hết, không hối hận, vì không ai biết có ngày mai….” Cách đây 2 tuần, ăn trưa với một ông già đối tác từ Singapore sang thăm, chuyện đông chuyện tây, lại nói chuyện cuộc đời. Ông nói, con người cứ ngỡ mình control - kiểm soát được tất cả, rồi lậm vô việc đó mà quên rằng, đâu đó vẫn còn những phần trăm rất ngẫu nhiên của vũ trụ, và hoàn toàn không liên quan gì đến thứ bạn muốn, thứ bạn cào cấu cho bằng được, thứ bạn hy sinh tất cả để sở hữu. Người tính không bằng trời tính là như vậy. Cho nên cứ phải biết điều với trời đất, cứ phải ăn ở cho đàng hoàng với nhân gian. Đừng hăng máu quá khi chiến thắng, cũng đừng thất chí quá khi thất bại, vì không có thứ gì là vĩnh hằng trên cuộc đời này, thấy đó rồi sẽ không còn đó. Mình rất đồng tình với ông, chỉ thêm một câu góp vào câu chuyện, “Đến cả hơi thở của chính mình bạn còn không kiểm soát được thì bạn nghĩ mình có thể kiểm soát điều gì?” Cùng một tuần vừa rồi, mình tiếp 2 bạn trẻ từ Singapore sang. Trẻ, nhưng mình quen cũng 6 năm từ thời mới tham gia vào các hoạt động trong hệ sinh thái đổi mới sáng tạo của khu vực. Đi ăn tối, trỏ chuyện cực vui, cười nứt cả mắt. Cuối buổi tối, bạn cám ơn mình vì đã dành thời gian tiếp đón. Mình trả lời, em biết không, khi nhận tin nhắn của em, và có mặt ở đây ngày hôm nay, chị không nghĩ em đang làm gì, chức danh ra sao, từ tổ chức nào. Chị đơn giản chỉ nhận lời ăn tối vì “you’e a good human being - em là một con người rất tốt”. Qua 6 năm làm việc chung trong vài chương trình, bạn luôn rất nhiệt tình, chân thành, đón tiếp và chăm sóc mình rất chu đáo khi mình đến Singapore tham gia sự kiện. Vậy thôi! Chẳng vì thứ gì khác cả. Nghe xong, bạn cảm động lắm, và hai chị em ôm nhau vì cái chữ “người”. Cũng trong tuần vừa rồi, mình nhận được lời mời từ một tổ chức chính phủ của Singapore sang Việt Nam làm việc, và người mời là ông chủ tịch. Mình nghĩ, chắc là lại như vài năm trước, mời một lúc khoảng 10 người có tầm ảnh hưởng trong hệ sinh thái đến để kết nối, trò chuyện, giữ cho quan hệ ấm. Nhưng vì nể anh chủ tịch và quan hệ thân thiết cũng nhiều năm, hỗ trợ qua lại nên mình cũng đến. Tới nơi, mới biết cả tổ chức 6 người chỉ mời có 1 mình mình đến ăn tối. Mình ngạc nhiên hỏi ông chủ tịch, ủa sao đón tiếp có 1 mình tui vậy, ngại quá. Anh nói, “just catching up with old friend - chỉ là gặp lại bạn cũ thôi mà.” Việc xem buổi ăn tối đó chỉ là bạn bè lâu quá không gặp vì Covid, giờ hẹn nhau gặp lại mừng rỡ vì còn ở đây trong giờ phút này thật là đáng trân trọng. Cuối cùng, công việc vẫn cứ tồn tại, nhưng con người có thể sẽ mất đi. Cho nên, ngày nào còn gặp nhau đây, còn có thể tốt và tử tế với nhau, còn có thể nói một lời khiến cho ai đó sống vui vẻ hơn, tích cực hơn, yêu đời hơn thì có lẽ đừng bao giờ bỏ lỡ, vì ngày mai có thể sẽ không bao giờ đến. Inshallah! Nếu Ơn Trên cho phép! Covid và những câu chuyện mất mát dường như đã đi qua, và cuộc sống dường như cứ tiếp diễn. Con người, rồi trí nhớ dường như rất ngắn, đã quay trở lại với guồng quay cuống cuồng của hỷ nộ ái ố mà quên rằng cuộc sống có thể mong manh đến dường nào. Inshallah! Một lời nhắn của người từ quốc gia xa xôi tôi chưa bao giờ đến, Senegal, đã khiến tôi phải giật mình và quay về nhắc nhở bản thân về sự vô thường của cuộc sống, của hơi thở, của những điều ta chưa làm, chưa rảnh hoặc chưa thiết tha làm. Có điều, nếu không làm tất cả những điểu đó hôm nay thì chưa chắc gì ta đã có ngày mai. Có thể họ không còn, cũng có thể ta không còn. Inshallah! Tuần rồi, một bạn phóng viên hỏi, chị hay khuyên mọi người sống trong hiện tại, nhưng chị lại toàn viết về tương lai là sao. Câu hỏi hay thật. Hiện tại là tương lai của quá khứ mà! Quá khứ, hiện tại, tương lai là 3 khái niệm thời gian thật ra không thể chia phe rõ ràng ra như thế. Ở trong giờ phút hiện tại này, tôi làm bạn với quá khứ, học từ vinh quang và lỗi lầm của quá khứ để trở thành phiên bản tốt hơn. Ở trong giờ phút hiện tại này, tôi cũng làm bạn với tương lai, vì tất cả những gì có thể chuẩn bị cho tương lai tôi đã chuẩn bị xong, nên chẳng có việc gì phải lo lắng. Còn lại, thành hay bại, được hay không, vẫn còn đâu đó phần trăm đồng hành của vũ trụ. Inshallah! Nếu Ơn Trên cho phép!

Ngày xưa, có một chuyện đi làm thuê làm mình nổi tiếng trong tập đoàn, đó là buổi phỏng vấn 2 phút với ông chủ tịch và anh CEO tập đoàn. Mình biết rất rõ mình muốn vị trí Giám đốc marketing khu vực Châu Á Thái Bình Dương vì cần một công việc mang tính global, cần học hỏi cách quản trị global, cần trải nghiệm và kinh nghiệm thực tế để phát triển bản thân, cần một bàn đạp đầu tiên, dấn thân để có thể tiến thân vào những vị trí cao hơn trên thị trường quốc tế. Vì biết rất rõ mình đến đây để làm gì, và biết rất rõ mình có khả năng thế nào, nên buổi phỏng vấn chỉ kéo dài có 2 phút là được nhận. Ông chủ tịch hỏi, Phi làm được gì cho công ty và đối tác nhận quyền quốc tế khi nhận vị trí này? Trả lời, đối tác đang phàn nàn rất nhiều về marketing vì không biết cách làm và sợ tốn kém. Tôi sẽ hướng dẫn họ cách làm cho brand xuất hiện rần rần tại thị trường của họ chỉ với ngân sách marketing cỡ 2 ngàn USD/tháng. Điều đó sẽ giải quyết rất nhiều vấn đề giữa công ty và đối tác nhận quyền, mà công ty chỉ cần trả cho tôi 50% lương so với mức lương đang trả hiện tại cho vị trí này. Sau 6 tháng, tôi sẽ chứng minh cho ông chủ tịch thấy là tôi nên được đối xử thế nào cho xứng đáng. “OK, tuần sau bắt đầu nha.” Đó là buổi phỏng vấn tuyển dụng ngắn nhất lịch sử mà mình từng biết, và đương nhiên là mình được nhận. Sau 6 tháng, lương mình gấp đôi lương đã từng trả cho vị trí tương đương. Và vì mình biết rất rõ mình xin vào đây để làm gì, để học gì, mình rất công bằng với nhà tuyển dụng. Một là luôn tạo ra giá trị nhiều hơn gấp nhiều lần so với mong chờ của họ, một cách cực kỳ sáng tạo, luôn nghĩ ra 1001 thứ không có trong nhiệm vụ được giao để làm, chỉ vì thấy đó là việc cần làm cho mọi việc tốt hơn, không bao giờ so đo trách nhiệm của mình hay của ai. Mình là người cực kỳ coi trọng kết quả. Làm đủ hết mọi việc trong check list mà không tạo ra kết quả thì chẳng có ý nghĩa gì. Cho nên, có khi bỏ bớt việc trong check list, nhưng tạo ra thêm một đống việc ngoài check list để đạt được kết quả thì sẽ làm ngay, và liên tục truyền thông về việc đó với team, với sếp, và cả với dàn lãnh đạo cao cấp trong tập đoàn. Cũng nhờ vậy mà tiến thân rất nhanh lên các vị trí cao cấp về quản trị marketing toàn cầu, tổng giám đốc khu vực châu Á Thái Bình Dương, Giám đốc phát triển nhượng quyền toàn cầu phụ trách cả trăm thị trường quốc tế. Nhưng tất cả xảy ra vì đó chính là mục đích mà mình mong muốn vươn tới, và mục đích đó không liên quan gì tới tiền bạc hay tước vị. Mục dích của mình là phát triển bản thân. Quay lại câu chuyện đi làm tại Việt Nam, mình thấy nhiều bạn trẻ rất lơ mơ, nhảy từ việc này sang việc kia một cách ngẫu nhiên, hoặc vì chút tiền, chút danh, vì cái tôi, vì nuông chiều cảm xúc bung bét của chính mình. Đi làm, chưa bao giờ là để mơn trớn cảm xúc, thoả mãn chuyện hất mặt lên trời vì mình hơn người đời chút này chút nọ. Kiểu đó là ếch ngồi đáy giếng. Mình chả hơn ai trên cuộc đời này đâu, dù đang ở vị trí gì. Còn đi làm, mà để bản thân trôi lan man từ công ty này sang tổ chức nọ, trôi lòng vòng hoài sẽ chẳng tới đâu, nếu không có mục tiêu rõ ràng là mình đến đó để phát triển bản thân như thế nào. Khi bạn hiểu mình đến đó để bản thân lớn lên như thế nào, mọi việc khác không còn quan trọng. Mọi thách thức trong công việc cũng không còn quan trọng, vì có khi chính thách thức trở thành thứ bạn cần học, khả năng vận hành được trong mọi môi trường dù thách thức cỡ nào chẳng hạn. Đó là một kỹ năng cực kỳ đỉnh và quý hiếm mà. Cho nên, đừng để bản thân thất bại từ khi mới nhận việc, vì bản thân cũng không biết tại sao mình đang làm việc mình đang làm, cuối cùng là để làm gì, để tạo ra giá trị gì cho bản thân, và sau cuộc hợp tác lao động này với công ty thì cái tầm của mình nó lên tới đâu. Việc bạn cần nhận thức và không ngừng nâng cao giá trị cho bản thân là quan trọng. Cách nghĩ nên là, tôi nâng cao giá trị bản thân thế nào để giá trị lao động 1 giờ của tôi nâng lên từ 200 ngàn đồng/giờ thành 2 ngàn đô/giờ. Tôi nâng cao giá trị bản thân thế nào để tôi không đi tìm việc nữa mà việc đi tìm tôi? Tôi nâng cao giá trị bản thân thế nào để tôi làm ngày càng ít đi mà hiệu quả ngày càng lớn hơn? Khi ta thoát ra khỏi sự tủn mủn, linh tinh của chút tiền chút danh, và nhìn thấy một bầu trời lớn hơn, ta sẽ tính toán khác, ta sẽ tập trung khác, ta sẽ sử dụng thời gian khác, ta sẽ có chiến lược đầu tư cho bản thân rất khác. Đương nhiên, ai cũng phải cơm áo gạo tiền, có thực mới vực được đạo. Nhưng thứ ta cần để tồn tại đôi khi chẳng mấy. Bữa cơm dưa cà vài chục ngàn cũng xong một ngày. Bữa cơm sơn hào hải vị vài triệu cũng đầy một bữa, mà còn sợ bị cholesterol. Hy sinh một chút hôm nay để đầu tư cho bản thân ngày mai không thiệt đi đâu cả. Tôi chưa bao giờ vì chịu thiệt một chút hôm nay mà không nhận lại gấp vạn lần ngay mai. Chưa bao giờ! Cho nên muốn tính thì tính bài toán rộng hơn, bao la hơn, lâu dài hơn, và không ngừng nâng cao giá trị tài sản cá nhân, là khả năng, là kiến thức, là bản lĩnh, là trải nghiệm, là uy tín, là network quan hệ, vv. Khi giá trị tài sản cá nhân của bạn càng lớn, lợi nhuận bạn nhận về từ việc đầu tư tài sản đó càng cao. Và vui nhất là, bạn tự do lựa chọn sử dụng và đầu tư tài sản cá nhân đó thế nào, theo cách của bạn, theo lựa chọn và mong muốn của bạn chứ không phải là của ai đó khác. Cho nên, đôi khi ta cần thoát ra khỏi sự loay hoay, khỏi vòng xoáy thường tình, đặt cho bản thân những câu hỏi khó, để định hình hành trình giá trị của bản thân phía trước. Bắt đầu từ điểm đến, nơi bạn muốn chạm vào, và vẽ con đường ngược về điểm xuất phát hôm nay. Vậy, bạn sẽ biết mình cần học gì, nâng cấp kỹ năng thế nào, trải nghiệm môi trường và công việc ra sao, xây dựng thương hiệu và uy tín cá nhân thế nào. Đi làm lúc này không còn là bao nhiêu tiền và chức danh gì nữa, mà sẽ là nó tạo ra giá trị gì, đóng góp cụ thể thế nào trong kế hoạch chạm vào điểm đến của bạn. Cuối cùng, chẳng ai được mất gì ở đây. Vẫn cứ là có lợi đôi bên. Chỉ là cách bạn tính toán lợi ích sẽ hoàn toàn khác đi, không phải là một cuộc giao dịch mà là một cách đầu tư. Đầu tư thông minh vào cách bản thân sử dụng thời gian và nâng cao giá trị tài sản cá nhân từ công việc sẽ giúp bạn thoát ra khỏi chiếc vòng lẩn quẩn của chuyện làm thuê, và thành công ngay từ khi nhận việc.