Hôm qua, đọc một bài trên báo Scientific American (Nhà khoa học Mỹ). Bài viết về 2 nghiên cứu khoa học liên quan đến vấn đề học ngoại ngữ. Mọi người trên thế giới khi đã trưởng thành đều gặp khó khăn tiếp thu như nhau khi học một ngoại ngữ mới. Điều làm tôi thích thú là cả hai nghiên cứu đều có một kết luận chung. Nếu muốn học ngoại ngữ nhanh, bạn chỉ cần nghe ngoại ngữ đó hàng ngày qua radio, TV, video clip trên mạng, hay nghe nhạc, podcast, vv. Nghe không có chủ đích cũng được, chỉ cần để ngoại ngữ đó chạy trên nền công việc bạn đang làm, cũng giúp bạn học ngoại ngữ nhanh hơn. Lý do tôi thích thú điều này là vì tôi đã tình cờ học ngoại ngữ chính bằng phương pháp này dù không biết gì về kết quả nghiên cứu, và tình thật là phương pháp này vô cùng hiệu quả. Ngày xưa học tiếng Anh, tôi mở đài BBC và Voice of America nghe hàng ngày, có khi ngủ quên để radio vậy cả đêm. Xem phim và nghe nhạc tiếng Anh thì hàng ngày, dù giải trí nhưng thật ra là học. Sau này học tiếng Hoa cũng vậy, thì thay vì xem phim bình thường, tôi xem phim tiếng Hoa hay phim lồng tiếng bằng tiếng Hoa trên Letv hay youku. Ban đầu nghe hiểu 20-30%, xem hoài đến giờ có thể nghe hiểu 80-90%. Giờ biết được điều này có căn cứ khoa học đàng hoàng, tôi sẽ thử học một ngoại ngữ mới cố ý theo phương pháp này. Các bạn cũng thử xem sao nhé. Thứ 2 đầu tuần, chúc các bạn một tuần mới hiệu quả. Tặng các bạn bài hát The Prayer – Lời cầu nguyện do Andrea Bocelli & Celine Dion trình bày. https://www.youtube.com/watch?v=qt_OkgSOrkU

Tuần trước, tôi và anh đối tác người Anh, Martyn, đi lòng vòng triển lãm nhượng quyền London xem năm nay có gì mới lạ. Đang đi, bỗng dưng Martyn quay qua nói “Phi, nhìn kìa!”. Tôi nhìn theo hướng tay anh chỉ, về phía một quầy triển lãm khá lớn, bên trong có 2 cái bàn tròn cao, 8 cái ghế, và xung quanh dán đầy logo các thương hiệu nhượng quyền. Có lẽ họ là công ty tư vấn đại diện cho nhiều thương hiệu. Họ có 4 người, chia ra ngồi ở 2 bàn. Tất cả đều mặc vest rất ư là trịnh trọng. Họ ngồi đó, bàn thì kê sát ở bên trong, người thì dán mắt vào phone, kẻ thì tán gẫu, chẳng ai nhìn ai, cũng chẳng ai bước ra bắt chuyện với người xem triển lãm. Martyn lắc đầu, “Vậy mà triển lãm làm gì cho phí tiền. Rồi còn dám đặt tên công ty là Nhượng Quyền Năng Động.” Martyn 20 năm qua từng là giám đốc phát triển khu vực châu Âu của nhiều thương hiệu lớn, do đó anh rất hay để ý đến cách mọi người tương tác với nhau. Theo anh, nếu không học được cách giao tiếp hiệu quả với mọi người xung quanh, dù có giỏi cũng chẳng bao giờ thành công được. Giao tiếp, vì vậy, là nền tảng rất quan trọng, dù làm chủ hay làm công, dù làm sếp hay làm lính. Nhân câu chuyện này, tôi chia sẻ với các bạn một khoá học online miễn phí mang tên “Become an effective communicator – Trở thành người giao tiếp hiệu quả”. Bạn có thể hoàn thành khoá học trong vòng 12 tiếng và sẽ học được các nguyên tắc chủ đạo trong giao tiếp chuyên nghiệp, học cách tương tác hiệu quả khi họp online, khi gặp mặt, khi trình bày trước đám đông, khi viết email, khi sử dụng mạng xã hội, khi viết văn bản và tương tác qua các nền tảng mạng. Chúc các bạn thành công!

Abul đón tôi ở khách sạn lúc 7g sáng. Trời mùa đông London ngái ngủ, vẫn mơ màng trùm chăn trốn ánh mặt trời. Qua một đêm, vài nhánh cây xương xẩu bỗng nở đầy hoa tuyết trắng. Gió từng cơn giòn tan, cắt vào da rồi vỡ vụn thành những đốm sương li ti. Người đi về hướng sân bay nhưng lòng có phần ngập ngừng ở lại. Vẫn là cảm giác ngẩn ngơ mỗi khi thăm lại kho tàng nghệ thuật châu Âu.... Bỗng Abul quay đầu xe, hình như anh nhầm ngã rẽ. Có tiếng còi xe vang vang. Một chiếc xe 16 chỗ vượt lên, vượt qua chúng tôi rồi thình lình thắng gấp. Abul vội vàng đạp thắng, cả hai chúng tôi chúi nhũi. Xe kia vọt đi. Abdul nhấn ga lao theo, ép sườn xe 16 chỗ, hạ kính rồi la to 'Bấm kèn gì? Tao quay đầu khi mày còn rất xa. Bấm kèn gì?' Cậu tài xế kia cũng hạ kính la hét gì đó rồi vọt đi. Tôi còn sững sờ chưa định thần thì Abul lại nhấn ga lao theo. 'Abul! Không phải Formula 1 đâu nhé.' Như bị dội một gáo nước lạnh, Abul giảm ga. Xe chầm chậm lướt qua những ô cửa kính hững hờ.... 'Hình như anh đang bị stress.' 'Xin lỗi cô Phi. Lẽ ra tôi không nên hành xử như thế khi có khách trên xe. Từ khi trở lại London đến nay, đầu óc tôi lúc nào cũng thật là căng thẳng.' 'Ủa vậy anh ở đâu trước khi quay trở lại London?' Gương mặt khắc khổ của một người di dân Bangladesh nhuốm chút sắc buồn. 'Tôi rời ngôi làng nhỏ bé nhưng đầy tình yêu thương của mình tại Bangladesh cách đây 30 năm qua London kiếm sống. Ở London một thời gian, chịu không nổi sự vội vã và căng thẳng nơi này, tôi chuyển qua Scotland mở nhà hàng. Dù sao, Aberdeen cũng nhẹ nhàng, bình yên như chốn quê nhà, dù mùa đông ở đó có khi âm 20 độ. Làm ăn cũng được lắm, nhưng vui nhất là có nhiều thời gian với con cái và gia đình. Cuộc sống êm đềm, vui vẻ. Có điều vợ tôi không thích Scotland. Cổ không chịu được cái lạnh và sự buồn tẻ nơi này. Sau vài năm, gia đình chuyển lại về London. Tôi ở lại Aberdeen tiếp tục công việc kinh doanh của mình, rồi cứ mỗi 2 tuần lại bay về London thăm gia đình mấy bữa. Đi qua đi lại kiểu đó riết rồi cũng ngán. Tôi đành bán nhà hàng quay lại London. Chỉ mới về lại được 4 năm thôi cô. Sáng đi làm, có khi chiều tối mới về nhà. Về đến nhà thì con cái đã đi ngủ. Sáng đi làm nhiều khi chẳng nhìn thấy mặt con. London đắt đỏ. Không làm cật lực thì khó mà sống nổi. Thiệt tình là chẳng hạnh phúc, vui vẻ chút nào nhưng phải cố gắng cho đến khi con cái học đại học xong. 5 đứa con à cô. Tụi nó xong là tui cũng hết sức rồi.” “Rồi anh có định về lại làng cũ sống không?” “Thật ra ước mơ của tôi đơn giản lắm. Sống bình yên giữa tình thương yêu tại chính làng quê của mình. Ngày xưa khó khăn phải bỏ xứ ra đi. Giờ mấy đứa cháu nó đòi qua London tui cản hết.” “Cũng phải cho tụi nó đi học hỏi chứ. Cản làm gì?” “Cản là không cho lấy mục tiêu kiếm tiền đưa lên hàng đầu. Ở đâu cũng phải kiếm tiền. Ở đâu kiếm tiền cũng cực khổ như nhau. London thì tiền cũng đâu có mọc trên cây để hái cô à. Bangladesh dạo này kinh tế cũng phát triển, nhiều cơ hội. Tui khuyên tụi nó nên nắm bắt cơ hội mà làm ăn. Có điều làm gì cũng phải đàng hoàng, thật thà, chất lượng sản phẩm đưa lên hàng đầu, quan tâm tới khách hàng của mình thì ở đâu cũng làm ăn được. Làm ăn gian dối thì trước sau gì cũng mất hết. Allah ở trên nhìn thấy hết à cô.” Vài ánh mặt trời giăng giăng tận phía chân trời. Hoa tuyết đã tan, và mùa đông nơi đâu cũng lạnh…. London, 20/02/2017

Thành công đòi hỏi một quá trình, và hành trình đi đến thành công đòi hỏi sự vững vàng. Ai mà không gặp khó khăn. Ai mà chẳng bao giờ chùng bước. Đâu đó trong cuộc sống luôn chực chờ những “bất công”, đôi khi có vẻ như chúng được sinh ra chỉ để đánh gục một người – ta. Vì vậy, để đi hết được hành trình với điểm đến thành công, ta phải luôn tự cổ vũ mình, ta phải vững vàng để có thể cười vào khó khăn, để có thể tự mình đứng lên sau thất bại, để không nản lòng khi đường có vẻ còn xa. Sau đây là những điều mà người muốn thành công tránh KHÔNG làm, để vững vàng bước về phía trước. 1. Waste time feeling sorry for themselves – Phí thời gian tiếc nuối chuyện đã qua: đã là cuộc sống thì sẽ có khi bạn cảm thấy bị đối xử cuộc không công bằng, nhưng người vững vàng chẳng bao giờ vì chuyện đó mà ủ rũ, chán nản. Họ chịu trách nhiệm về hành động và kết quả của bản thân. Họ nhanh chóng vượt qua và cảm ơn hoàn cảnh vì đã dạy mình bài học. Họ cười và tự hỏi “Xong một chuyện. Tiếp theo là gì?” 2. Give away their power – Từ bỏ quyền lực của bản thân: không có ai trên đời này có quyền làm cho bạn cảm thấy thấp kém hay tồi tệ. Họ làm như thế vì chính ta đang trao quyền cho họ đấy thôi. Người vững vàng làm chủ mọi hành động và cảm xúc của mình. Họ biết rõ thế mạnh của bản thân và biết cách ứng đối trong mọi trường hợp. 3. Shy away from change – Sợ thay đổi: người vững vàng luôn chào đón sự thay đổi. Họ chẳng sợ những điều còn chưa biết sẽ ra sao của tương lai. Ngược lại, họ sợ bị rơi vào tình trạng quá thoải mái, quá hài lòng với hiện tại. Họ biết rằng sự thay đổi là môi trường tốt để thể hiện hết tiềm năng của họ. 4. Waste energy on thing they can’t control – Phí thời gian vào những việc mà bản thân không thể làm chủ được: người vững vàng ít khi phàn nàn về bất cứ điều gì, ví dụ như thời tiết, về kẹt xe, hay về người khác. Tất cả những điều này đối với họ nằm ngoài tầm kiểm soát. Thứ họ có thể kiểm soát được là hành động và thái độ của chính bản thân mình. Và họ luôn giữ được thái độ tích cực đó. 5. Worry about pleasing others – Lo lắng chuyện phải làm hài lòng người khác: cuộc sống của mình, không lẽ cả đời cứ phải lo làm hài lòng người khác? Người vững vàng luôn tử tế, công bằng, đôi khi làm người khác hài lòng nhưng ngược lại cũng chẳng sợ phải nói lên sự thật. Họ hiểu rằng nói lên tiếng nói của mình có thể làm người khác chẳng hài lòng, nhưng họ vẫn làm theo cách tiếp cận hòa bình của riêng mình. 6. Dwell on the past – Kẹt trong quá khứ: chấp nhận quá khứ và học hỏi từ quá khứ là điều người vững vàng làm. Họ chẳng bao giờ chán nản vì thất bại của quá khứ, nhưng cũng không kiêu ngạo vì một chút thành công. Người vững vàng tập trung năng lượng vào hành động trong hiện tại và chuẩn bị cho tương lai. 7. Make the same mistakes over and over – Mắc cùng một sai lầm nhiều lần: kiến thức không phải là điều bạn vừa mới được dạy. Kiến thức đòi hỏi bạn phải dành thời gian cho bản thân để suy ngẫm về điều mình mới học, cho chính mình, cho chính hoàn cảnh của mình. Quá trình tự suy ngẫm này rất quan trọng đối với mỗi người. Nhờ nó mà chúng ta hiểu tại sao mình làm sai, cần phải làm gì để sửa sai, và chẳng bao giờ mắc phải một sai lầm lần thứ 2 chứ đừng nói nhiều lần. 8. Resent other people’s success – Ghen tị với thành công của người khác: người vững vàng không khó chịu khi nhìn thấy người khác thành công. Họ học từ sự thành công của người khác và tập trung năng lượng vào việc xây dựng thành công cho bản thân mình. 9. Fear alone time – Sợ một mình: người vững vàng hiểu và trân trọng thời gian cho riêng mình. Họ chẳng bao giờ sợ phải cảm thấy cô đơn. Họ sử dụng thời gian riêng tư để suy ngẫm, lên kế hoạch, chuẩn bị cho những gì cần thực hiện. Họ vui vẻ cùng mọi người, nhưng họ cũng vui vẻ khi chỉ riêng mình một cõi. 10. Expect immediate results – Muốn có kết quả nhanh: làm gì cũng vậy, người vững vàng luôn tính chuyện lâu dài. Họ biết sử dụng năng lượng hợp lý cho một hành trình dài. Họ chia hành trình thành những chặng nhỏ và ăn mừng khi đạt được những thành công nhỏ trên từng chặng. Họ biết rằng làm gì cũng cần phải có thời gian, và người còn đứng vững sau cùng mới là người chiến thắng.

Mỗi khi qua London, tôi đều đi thăm N. Bạn từ thửơ hàn vi có cái ngây ngô trong trẻo của nó. Chẳng biết ai làm được gì, gia đình hạnh phúc hay xào xáo ra sao, gặp nhau, ôm nhau cười ha hả cho đã cái sự đời. 'Mai tao đến London. Ăn tối nhe!' 'Trời ơi tao sợ mày rồi đó. London mà nói qua là qua. Không báo trước tao xin nghỉ làm đi chơi một bữa với mày.' 'Thôi có duyên thì gặp. Tính toán làm gì cho mệt óc. Đời này người ta vốn tính toán quá nhiều rồi.' '5g tao đi làm ra. Mày ra Oxford Circus chờ tao nhe. Về nhà tao ăn tối.' Vậy là chỉ còn tôi bầu bạn với London trong vài tiếng ngắn ngủi trước cuộc tao phùng. Chẳng thể bắt đầu từ đâu khác ngoài tâm hồn nghệ thuật của London. Chuyến đi này, nói là đi làm, kỳ thực để trả mình về với những cung bậc cảm xúc mong manh nguyên sơ nhất. Cuộc sống có cái lưu manh của nó. Nó có thể đưa ta lên choáng váng trong từng nét mày cao thượng, rồi lại dìm ta xuống vài hốc đen tuyệt vọng của những tính toán nhỏ nhen. Và ở đoạn giữa lơ ngơ nào đó của hai thái cực, tâm hồn ta rạn nứt. Về đây, ta tìm lại cái bóng nghiêng nghiêng của một thoáng cười. Rồi ngẩn ngơ trong sự cô đơn tấp nập của quảng trường Trafalgar. Rồi lênh tênh thả cho hồn mình lững lờ trôi theo dòng sông Thames yên ả. Tĩnh! 5g, N ào ào xuất hiện. Cái ôm như xiết cả mùa đông. Câu chuyện râm ran đưa chúng tôi về ga Picadilly nơi hàng ngày N đón xe lửa về nhà. Mua vé cho tôi xong. Khi tôi còn đang lơ ngơ chưa kịp định thần, N bỗng hớt hải lao về phía nhà ga số 3. 'Phi ơi, chạy!' Chả hiểu đầu cua tai nheo, tôi vội vã lao theo. Cửa kiểm vé không mở. Vé bị lỗi rồi. N đã kịp vào trong và lao về phía con tàu. Tôi còn kẹt lại. 'Dạ xin anh làm ơn cho tôi qua. Vé bị lỗi rồi mà bạn tôi lại sắp lên tàu.' Cửa mở. Tôi phóng về phía N. Nhưng tàu đã chuyển bánh. Hai đứa hổn hển nhìn nhau. 'Mày làm gì mà chạy ghê vậy N?' 'Sống ở London không chạy làm sao kịp chuyến về nhà. Tao ở ngoại ô. Nửa tiếng mới có một chuyến tàu. Lỡ một chuyến là lỡ cả kế hoạch của một ngày đó bạn.' Hai đứa lững thững trở ra. Gần đến giờ tàu chạy mới biết phải chờ ở ga nào. Chúng tôi vừa nói chuyện vừa dán mắt lên tấm bảng điện tử to vật vã trên trần. Mỗi lần số nhà ga hiện lên, người ta lại dắt nhau mà chạy, từng tốp, từng tốp. Kẻ chưa có số cứ bất động ngước lên trần. Cuộc sống như đánh số đề, ngừng thở. Đêm London đen thăm thẳm. Lòng người miên man rơi. Ở cái chốn ngạo nghễ của sự xa hoa, người ta vẫn chạy....

Bài viết cho báo Tuổi Trẻ đăng ngày 05/06/2017 Em là sinh viên năm cuối một trường đại học ở đồng bằng sông Cửu Long. Sau buổi trò chuyện của tôi tại trường về đề tài công dân toàn cầu, em rụt rè đứng chờ tôi ngoài sảnh. “Cô ơi, con có câu này không biết phải hỏi ai. Ngành con học ra trường làm gì cô?” - em ngây thơ hỏi. Tôi choáng váng ngỡ ngàng. Sao lại có chuyện học đến năm thứ tư rồi mới hỏi ngành em học ra trường làm gì được. Vậy mà những câu hỏi như thế vẫn được đặt ra tại mỗi trường đại học mà tôi có dịp ghé qua. Dường như có một sự thiếu định hướng rõ ràng về nghề nghiệp từ ngày đầu tiên các em bước đến trường thi. Dường như đâu đó thiếu một kênh đối thoại giữa đào tạo cung ứng nguồn nhân lực và nhu cầu sử dụng. Nicola là một người bạn nước ngoài, hiện đang điều hành một công ty tuyển dụng xuyên biên giới. Cô có lần chia sẻ với tôi một nghiên cứu về nhận thức của nhà tuyển dụng và sinh viên chuẩn bị đi làm. Tại Việt Nam, khi hỏi sinh viên mới ra trường có tự tin cho rằng bản thân đã đủ kiến thức và kỹ năng để hội nhập nhanh chóng vào môi trường làm việc hay không, trên 90% sinh viên Việt Nam trả lời là có. Ngược lại, khi hỏi nhà tuyển dụng về khả năng hội nhập của sinh viên Việt Nam, chỉ có khoảng 30% nhà tuyển dụng cho rằng các em đã sẵn sàng. Có cái gì đó sai sai. Sao lại có một khoảng cách về nhận thức đến 60% như thế? Cô cho biết vì vậy nhà tuyển dụng phải thiết kế ra một khóa học gọi là “khóa học bắc cầu”. Rồi trong sáu tháng tiếp theo sau khi tuyển dụng, họ nắm tay dẫn các em qua bến bên kia. Đôi bờ cách xa nhau quá. Muốn hội nhập phải học cách qua cầu. Cũng vì vậy tôi hay nhắc các bạn sinh viên mới ra trường: “Đừng ảo tưởng về sức mạnh tri thức của trường đại học. Đừng lăn tăn về chuyện chọn lựa mức lương. Đừng đòi hỏi những lợi ích hoành tráng cho đáng bốn năm đèn sách. Các em biết không? Trong sáu tháng đầu tiên khi bước chân vào một chỗ làm, người ta thật ra là đang nuôi em ăn học”. V. là sinh viên tốt nghiệp loại giỏi tại một trường đại học hàng đầu TP.HCM. Đến phỏng vấn làm trợ lý cho tôi, em hùng hồn nói về những ước mơ to lớn trong đời. Tôi mỉm cười nhận em vào thử việc, vì biết rằng chỉ có thực tế làm việc mới nói lên khả năng thật sự của một con người. Ngày đầu tiên, tôi huấn luyện cho em về kỹ năng tổ chức công việc và giao cho em bài tập lên danh sách công việc theo thứ tự ưu tiên cho hôm sau. 1 ngày, 1 tuần, 1 tháng, 2 tháng sau đó, em vẫn không thể sắp xếp nổi ngày làm việc của mình theo thứ tự ưu tiên loại công việc và thời gian sử dụng cho từng công việc trong ngày. Huấn luyện mãi cũng chán, tôi gọi em ra tâm sự. Tôi hỏi em thật sự kỹ năng đó có quá khó hay không. Em nói bốn năm đại học em học nhiều thứ cao siêu lắm, nên cũng không hiểu tại sao kỹ năng đơn giản thế mà đến nay vẫn chưa lĩnh hội. Có một dòng sông với hai bờ xa cách. Bờ này bến kia đôi khi chỉ cách nhau có một nhịp cầu. Có khi ta chỉ cần phải bước qua, hỏi một câu hết sức nhẹ nhàng thì khoảng cách 60% chắc không dài như thế. Và nếu đâu đó đã tồn tại một khóa bắc cầu, sao không chở nó vào chương trình để các em hiểu thế nào là đời thực? NGUYỄN PHI VÂN https://tuoitre.vn/lam-gi-sau-khi-ra-truong-1274930.htm

Mỗi người chúng ta định nghĩa “thành công” khác nhau, nhưng rất nhiều người Việt Nam tôi gặp đều đo sự thành công bằng những thứ rất “sừng sững” như tiền, chức vị, danh vọng, hay quyền lực…. Hôm trước đọc một bài phỏng vấn Bill Gates và ông định nghĩa thành công là “making a difference and taking care of the people closest to you – tạo ra sự khác biệt cho thế giới và quan tâm chăm sóc người thân”. Ông ví dụ về việc tạo ra sự khác biệt như “inventing something or raising kids or helping people in need – sáng tạo ra cái gì đó mới, nuôi trẻ thành người, hay giúp đỡ người khác”. Tôi đặc biệt thích định nghĩa này về sự “thành công”. Bản thân đã bôn ba khắp các phương trời, hôm trước được người ta đưa đón bằng limo về khách sạn 5 sao tại Dubai, hôm sau xắn quần lội mưa ở Cà mau, ngồi ngoài đường ăn mỳ gói chờ đến giờ nói chuyện với sinh viên trường đại học. Nếu hỏi tôi sung sướng nhất, hạnh phúc nhất là gì, đó là khi bạn nhìn thấy một ánh mắt đang sáng dần lên vì tìm được cho mình một hướng đi mới trong đời. Trong buổi chia sẻ về bí mật Ra Thế Giới tại S-hub, tôi có nói “Đừng nhìn người khác mà thấy cơ hội. Khi bạn chỉ nhìn thấy cơ hội, bạn sẽ chẳng đi xa. Hãy nhìn bằng trái tim và thấy một con người cần được quan tâm, giúp đỡ. Hãy sống bằng cái tâm bất vụ lợi, kết nối và giúp người. Rồi mọi thứ khác sẽ tự động đến mà thôi. Bí mật? Không có bất kỳ bí mật nào!” Make a difference – Hãy tạo ra một sự khác biệt cho mọi người xung quanh, cho cộng đồng mà bạn đang thuộc về, cho xã hội. Đó chính là điểm khởi đầu của một hành trình vươn đến “thành công”.

Đừng bao giờ đổ lỗi là mình sinh ra vốn không thông minh nên chẳng thể thành công trong sự nghiệp. Khi IQ không cao, người ta vẫn thành công được. Một nghiên cứu mới nhất của đại học Stanford cho biết thành công liên quan chủ yếu đến thái độ, hay nói một cách kỹ thuật hơn là tư duy của một con người – đóng hay mở. Người có tư duy đóng (fixed mindset) tin rằng họ là họ, vậy đó, đã đóng khung, chịu không chịu thì thôi, không thể thay đổi được. Điều này làm cho họ rất khó khăn khi phải đối mặt với thử thách hay đối diện với những điều có vẻ như là to lớn quá, bản thân họ không giải quyết nổi, làm cho họ cảm thấy mất hy vọng hay bất lực. Ngược lại, người có tư duy mở và cầu tiến (growth mindset) tin rằng chỉ cần mình cố gắng, thay đổi là có thể tiến bộ hơn. Với thái độ này, dù IQ có thấp hơn, họ vẫn trở nên thành công hơn so với kẻ bảo thủ. Người cầu tiến, họ vui vẻ chấp nhận thử thách, xem thử thách như cơ hội để họ học hỏi được những cái hay cái mới. Khi gặp khó khăn hay thất bại, thái độ của người có tư duy mở là “Ồ cách này không xong. Vậy mình thử cách khác.” Đối với họ, thất bại chỉ là thông tin cần xử lý. Tuy nhiên, dù hiện tại tư duy của bạn đang đóng hay mở, bạn cũng nên thử thay đổi hay phát triển tư duy của mình hơn nữa xem sao. Chia sẻ với các bạn những cách tiếp cận sau giúp các bạn hướng về tư duy ngày càng cầu tiến: 1. Don’t stay helpless – Đừng bị kẹt vào sự bất lực: người ta ai cũng có lúc thật nản lòng vì thất bại, vì bị từ chối, vì bị coi thường, vì không được người ta trọng dụng…. Walt Disney bị đuổi khỏi Kansas City Star vì thiếu trí tưởng tượng và không có sáng kiến. Oprah Winfrey bị cho nghỉ việc tại đài truyền hình Baltimore vì đưa quá nhiều cảm xúc vào chương trình. Henry Ford phá sản 2 công ty xe hơi trước khi thành công với Ford. Steven Spielberg không được nhận vào trường nghệ thuật điện ảnh USC mặc dù đã xin đăng ký nhiều lần. Bạn cứ nghĩ xem. Nếu họ là những người có tư duy đóng, tư duy bảo thủ, có lẽ họ đã nản lòng, mất hy vọng, và từ bỏ tất cả. 2. Be passionate – Luôn tràn đầy đam mê: trong đời rồi sẽ có người giỏi hơn ta, khôn hơn ta, lanh hơn ta, nhưng dù có thua một chút về tài năng, bạn vẫn có thể bù đắp lại bằng niềm đam mê vô bờ bến. Đam mê khiến cho ta không ngừng theo đuổi sự tiến bộ, làm cho ta cố gắng mỗi ngày để làm một việc gì đó tốt hơn. Warren Buffet khuyên bạn tìm niềm đam mê của mình bằng công thức 5/25. Viết ra 25 điều bạn quan tâm, thích thú nhất. Sau đó gạch bỏ dần 20 điều mà bạn có thể bỏ được. 5 điều còn lại có lẽ liên quan đến những gì bạn đam mê theo đuổi nhất. 3. Take action – Hành động: người có tư duy mở chẳng dũng cảm hơn người khác đâu. Họ cũng sợ, cũng xám mặt trước mỗi quyết định trong đời. Có điều, họ hiểu rằng sợ hãi hay lo lắng là những cảm giác làm tê liệt một con người. Và thế là họ cứ hành động. Họ biết rằng sẽ chẳng bao giờ có một thời khắc hoàn hảo nhất. Vậy nên chờ đợi làm gì? Cứ làm thôi! Nhờ thế mà mọi lo lắng sợ hãi được huyển hoá thành năng lượng tích cực khi hành động. 4. Then go the extra mile – Luôn cố gắng hơn chút nữa: người cầu tiến luôn hết mình, dù đó là ngày tồi tệ nhất trong đời họ. Bruce Lee từng nói “Nếu bạn đặt ra giới hạn với những gì bạn có thể làm, giới hạn này sẽ len lỏi vào công việc của bạn, thái độ của bạn, vào cả con người bạn. Cuộc sống không có giới hạn. Chỉ có những thời đoạn bão hoà. Nhưng bạn không thể dừng ở đó. Bạn cần phải vượt qua và tiếp tục vươn lên.” Nếu mình không tốt hơn một chút mỗi ngày, thực tế là mình đang tệ hơn một chút mỗi ngày. 5. Be flexible – Thái độ linh hoạt: ai trong đời mà không gặp phải khó khăn, chông gai, hay hoàn cảnh không như ý. Người có tư duy mở vui vẻ coi như pha. Chẳng có điều gì có thể kéo họ lại. Khi có thay đổi, khi không được như ý, khi khác xa dự đoán, họ linh hoạt giải quyết và tiếp tục bước đi. Và họ chẳng bao giờ phàn nàn. Người có tư duy mở nhìn thấy cơ hội thử thách mình, giúp mình tiến bộ hơn trong mọi hoàn cảnh. Đọc xong, dù bạn thấy tư duy mình đang đóng hay đang mở cũng không sao. Điều gì cũng có thể thay đổi. Tư duy cũng vậy!

Con người không phải sinh là tự nhiên người thì dễ mến, người thì khó ưa. Thật ra đó chỉ là những thói quen, là cách ta tiếp cận với thế giới theo cách của mình. Muốn trở nên dễ mến, nghĩa là có EQ cao, giúp ta thành công hơn trong cuộc sống và sự nghiệp, bạn chỉ cần tập những thói quen tốt và bỏ những thói quen xấu. Trong những status trước, tôi đã chia sẻ nhiều những thói quen cần luyện tập để tăng EQ. Hôm nay, chia sẻ với các bạn những thói quen xấu làm ảnh hưởng đến EQ của mình nhé. 1. Name-dropping – khoe khoang về quan hệ: nhiều người chẳng biết có quen những người nổi tiếng hay người có chức có quyền không, nhưng hễ nói chuyện với ai là lại lấy tên tuổi mấy người đó ra hù doạ người ta. Cứ như là họ quen nhiều, quen rộng, có khi còn rất thân với ông này bà kia nữa chứ. Kiểu name-dropping này làm người đối diện bực mình, cho rằng bạn khoác lác và giả tạo. Do đó, có quen lớn là chuyện của bạn. Khi nào cần đến quan hệ đó thì sử dụng chứ không việc gì phải khoe khoang. 2. Emotional hijackings – Không kềm chế cảm xúc: có nhiều người đụng chuyện chút xíu là làm ầm lên. Họ la to, nói lớn, khóc um sùm, làm cho mọi việc rối lên, chuyện nhỏ xé ra to. Người gây chú ý kiểu đó chả ai thích và ít người thích làm bạn với họ, vì sợ không biết khi nào thì bị vạ lây bất ngờ vì sự bất ổn trong cảm xúc của họ. 3. Whipping out your phone – Sử dụng điện thoại khi đang giao tiếp: con người ai cũng muốn được chú ý. Khi đang nói chuyện với ai mà bạn cứ lấy điện thoại ra check hoài, điều đó có nghĩa là bạn chẳng chú ý tới người ta, không quan tâm đến câu chuyện, và chẳng hứng thú gì với quan hệ đó. Người đối diện sẽ cảm thấy bị xúc phạm, bị coi thường, và dĩ nhiên là không muốn tiếp tục xây dựng quan hệ tốt hơn với bạn. 4. Having a closed mind – Tư duy đóng: người có tư duy đóng rất là bảo thủ. Họ chỉ tương tác với thế giới qua cách nhìn của chính mình, không dung dị ý kiến hay quan điểm của người khác, không thích học hỏi và thay đổi. Người như vậy chẳng ai dám nói chuyện và thích làm bạn. Nói gì ra cũng bị phản bác theo cách nhìn của họ, giới hạn của họ thì câu chuyện chỉ có một chiều. Một chiều thì không cần tương tác, chỉ cần ngồi im lắng nghe. Vậy thì làm gì có đối thoại và quan hệ. 5. Not asking enough question – Không đặt câu hỏi: con người có thói quen tập trung vào mình. Do đó khi đối thoại, ta hay suy nghĩ xem mình cần phải nói gì tiếp theo, nói thế nào, vv. Khi ở trong tình trạng này, bạn không lắng nghe tích cực. Vì vậy, thường là bạn không hiểu hết ý của người đang nói, hoặc tệ hơn là hiểu sai ý. Đây là điều tối kỵ trong giao tiếp. Không biết người ta nói gì thì làm sao có một cuộc đối thoại sâu và ý nghĩa? 6. Being too serious – Quá nghiêm trọng: người có nhiều đam mê, nhiệt huyết thường làm cho người khác dễ yêu mến. Ở gần họ ta cảm thấy nhẹ nhàng, vui vẻ, thoải mái, và được lan truyền cảm hứng. Họ làm cho công việc sao thấy dễ dàng. Họ làm cho mọi thứ trở nên hết sức vui vẻ, và thế là ta thích họ. Ngược lại, người lúc nào cũng nghiêm trọng làm cho không khí chùng xuống, không gian đóng băng, con người mệt mỏi. Nhiều khi nghiêm trọng thôi chứ chẳng có ý đồ xấu gì, nhưng gây mệt mỏi cho người đối diện. Hãy cười. Hãy trêu chọc người khác cho vui. Hãy kể chuyện tếu lâm. Hãy tìm những việc rất nhỏ để làm cho mọi người thoải mái. Có như vậy, bạn mới tạo ra môi trường tích cực cho mọi người gần với nhau hơn. 7. Gossiping – Bà tám: người rảnh quá suốt ngày cứ đi nói chuyện người khác, tám đủ thứ chuyện tào lao, nói xấu người này người kia. Trừ phi bạn cũng là bà tám, người khác thường tránh gặp gỡ những bà tám này vì mất thời gian, tiêu cực và chẳng mang lại lợi ích gì. Nếu có một trong những thói quen hại EQ trên, có khi ta nên dừng lại và nghĩ cách thay đổi nó. Cuộc sống là hành trình thay đổi bản thân, phát triển bản thân cho ta tốt hơn một chút mỗi ngày. Và tất cả bắt đầu từ bạn.

Tình hình là chúng ta luôn dán mắt vào điện thoại. Tình hình là chúng ta nếu không nghe điện thoại, check email, thì cũng đang đọc tin tức hay thả tim trên facebook, snap chat, whatsapp, viber, hay wechat….. Nhiều khi bạn chỉ muốn liếc qua xem FB có cập nhật gì mới hay có ai comment gì đó hay không, rồi tự nhiên bị dán vào đó nửa tiếng, một tiếng…. Bệnh này gọi là bệnh FOMO – Fear of missing out – Sợ biết sau. Hễ có tin nóng gì mới thì mình phải biết trước, share trước, bình luận trước. Jonathan Smallwood, một nhà tâm lý học vừa công bố nghiên cứu về sự mất cân bằng giữa tính sáng tạo của một con người với sự sao nhãng do thông tin tạo nên. Ông cho biết khả năng suy nghĩ sáng tạo và cân nhắc những quyết định dài hạn là hai khả năng cực kỳ quan trọng giúp con người giải quyết những vấn đề mang tính bản lề, giúp ta thành công trong tương lai. Tuy nhiên, hai khả năng này đòi hỏi người ta phải tách mình ra khỏi thông tin bên ngoài, tập trung vào chính suy nghĩ và cảm xúc của bản thân, trong một không gian im lặng. Tôi gọi đó là khả năng “đối diện với chính mình”. Nếu sự im lặng là ngôi nhà nuôi dưỡng tính sáng tạo và khả năng suy nghĩ dài hạn, nghĩa là ta phải ngắt kết nối với thế giới khi cần im lặng. Chia sẻ với các bạn một số cách tiếp cận có thể thử để xây cho mình ngôi nhà im lặng nhé. 1. Cho mình 5 phút mỗi ngày: bạn hãy tập cho mình một không gian hoàn toàn im lặng 5 phút mỗi ngày. Nghe có vẻ dễ nhưng đối với người chưa bao giờ làm sẽ hơi khó khăn đấy. Ngắt kết nối, đối thoại với chính mình, tập trung vào việc mình cần suy nghĩ, rà soát cảm xúc của mình trong ngày xem sao. 2. Dẹp điện thoại: tôi chắc là nhiều bạn đang bị nghiện điện thoại. Khi nuôi dưỡng sự im lặng, hãy tắt điện thoại, tránh xa máy tính, cho phép mình được biến mất khỏi hệ thống kết nối 5 phút trọn vẹn. 3. Sử dụng tai nghe giảm thanh: nếu môi trường xung quanh ồn ào quá, khó tìm thấy sự im lặng quá, hãy sử dụng tai nghe giảm thanh, tách mình ra khỏi sự ồn ào của môi trường. 4. Gác danh sách công việc cần làm sang một bên: bạn mà làm checklist công việc rồi thì cứ để sang một bên. Thời gian im lặng không phải để bạn nhớ danh sách công việc cần làm. Thời gian này để ta tập trung suy nghĩ, phản tư, tìm ra lời giải đáp cho những vấn đề lớn và dài hạn. 5. Viết: trong thời gian suy nghĩ, đừng làm gì khác. Đừng viết gì ra giấy. Hãy để cho dòng suy nghĩ của mình được chảy tự do, tiếp nối. Hết thời gian im lặng rồi, khi đó bạn có thể ngồi viết ra những gì mình suy nghĩ để ghi nhớ nhé. Hãy đối xử tốt với bản thân mình. Hãy cho mình cơ hội sáng tạo, cơ hội suy nghĩ dài hạn, chiến lược, cho mình cơ hội thành công. Chỉ là 5 phút im lặng mỗi ngày. Chữa cho mình cái bệnh FOMO.

Trước giờ ai cũng nghĩ rằng trẻ thì học ngoại ngữ dễ hơn. Càng lớn càng khó học. Nghiên cứu gần đây cho thấy thông tin này hoàn toàn không chính xác. Tuổi nào cũng học ngoại ngữ được hết. Tuy nhiên, cách học phải khác nhau. Chia sẻ với các bạn cách học ngoại ngữ tốt nhất cho từng độ tuổi nhé. 1. Đối với trẻ em – môi trường ngoại ngữ là cách tốt nhất: sống, học, và chơi trong môi trường ngoại ngữ là cách tốt nhất cho trẻ em. Nghiên cứu cũng cho thấy trẻ em có khả năng thông thạo nhiều ngoại ngữ cùng một lúc nếu được tương tác nhiều với các ngoại ngữ cùng một lúc. 2. Đối với teen – học trong lớp là tốt nhất: tuổi teen bắt đầu phát triển nhận thức về sự tiến bộ của mình trong học tập. Do đó, ở tuổi này, học ngoại ngữ có hệ thống, theo lớp học sẽ giúp các em lĩnh hội dễ dàng hơn. Thường là bắt đầu từ cuối cấp 1, đầu cấp 2 nên cho các em chuyển sang học theo cấp lớp đến hết cấp 3. 3. Đối với người lớn – tự học là hiệu quả nhất: người lớn có thể chọn cho mình cách học mà mình ưa thích, mua sách học, học online, học qua app, học một nhóm nhỏ, vv. Tuy nhiên, để học tốt cần có tính kỷ luật và khả năng tự đôn đốc bản thân. Ai cũng học ngoại ngữ được. Đừng đổ thừa mình quá tuổi rồi nhé. Tất cả chỉ là cách tiếp cận cận thôi! Chúc cả nhà chủ nhật bình an. Hình: giải nhất cuộc thi chụp hình bằng camera bay (drone) năm 2016

Thứ sáu vừa rồi, VTV3 mời phỏng vấn về chủ đề “Xu hướng làm việc freelance & cơ hội nào cho người Việt”. Trong bộ kỹ năng mà người làm freelance cần để có thể làm việc quốc tế, tôi có nhắc đến các kỹ năng “Ra Thế Giới”. Một trong những kỹ năng này là giao tiếp hiệu quả xuyên biên giới, nghĩa là giao tiếp và hợp tác được với nhiều người từ nhiều nền văn hoá khác nhau. Hôm nay, chia sẻ với các bạn một khoá học miễn phí gồm có 5 phần mang tên “Communicate effectively in a globalized workplace – Giao tiếp hiệu quả trong môi trường làm việc quốc tế” của trường đại học NUS – National University of Singapore. Khoá học gồm 5 bài như sau: 1. Establishing a professional “self” through effective intercultural communication – Định vị cá nhân qua giao tiếp đa văn hoá hiệu quả 2. Strengthening your widening network – Củng cố & phát triển quan hệ 3. Engaging in persuasive and credible communication – Thuyết phục và xây dựng lòng tin qua tương tác và giao tiếp 4. Becoming part of the globalized workplace – Hội nhập vào môi trường làm việc quốc tế 5. Effective communication in the globalized workplace – The Capstone – Dự án Capstone hay bài thu hoạch sau khoá học nhằm trình bày hiểu biết và ứng dụng kiến thức đã học về giao tiếp hiệu quả trong môi trường làm việc quốc tế. Dù bạn làm freelance, làm việc cho các tập đoàn quốc tế hay làm kinh doanh, việc hiểu và thực hành giao tiếp hiệu quả với thế giới là điều không thể thiếu trong bối cảnh toàn cầu hoá hiện nay. Chúc các bạn học được những điều bổ ích từ khoá học này. Chúc cả nhà một tuần mới hiệu quả!