NĐ46 NHÌN TỪ TƯ DUY HỆ THỐNG

Vụ án NĐ46 đã xôn xao các cõi ta bà mấy bữa nay nên chắc không cần nhắc lại. Nỗi đau rền vang từ bàn nhậu đến cõi mây. Cho nên, xin phép không mất thời gian mô tả hay tường thuật. Chuyện xảy ra dù ở cấp quốc gia nhưng nó khá giống vấn đề làm việc silo - theo bộ phận riêng lẻ, mất kết nối trong nhiều doanh nghiệp vừa & nhỏ mà mình đã gặp.

Ví dụ khi nghe bếp báo nay bận quá vì có event, bạn thu ngân bèn tắt app không nhận order trên các nền tảng giao đồ ăn nhằm “đảm bảo không ảnh hưởng chất lượng dịch vụ”. Bữa sau coi lại, thấy doanh thu thấp tè, hỏi tại sao doanh thu thấp mà bếp báo bận, bận là bận chỗ nào mà không thấy tiền, rồi ai, dựa vào đâu mà ra quyết định tắt app. Khi tắt app có biết hậu quả tức thì về mặt doanh thu và hậu quả dài hạn về mặt trải nghiệm khách hàng không. Rồi có ai biết bên marketing đang bỏ tiền ra chạy quảng cáo để thu hút khách trên app, chỉ để dẫn người ta vào chỗ vườn không nhà trống hay không? Một quyết định đưa ra, khi nó mang tính cục bộ, dán băng keo tạm thời trên bề mặt một vết thương, vô tình hay bất chấp không nhìn ra tác động dây chuyền của nó thì, đó là quyết định thiếu tư duy hệ thống.

Kỳ thực, đây là một khả năng tư duy cực thiếu ở Việt Nam, có lẽ là do cách giáo dục theo môn, thiếu liên kết, không nhìn từ góc độ giải quyết một vấn đề tổng thể và phức tạp. Sure luôn là chiêu dán băng keo này super phổ biến, doanh nghiệp nào cũng gặp rồi, đa số là vì nhân sự không có hoặc chưa được đào tạo về tư duy hệ thống. Mà cái khả năng tư duy này trường học Việt Nam không có dạy. Trường đời cũng chẳng mấy quan tâm. Cho nên, nhà nhà tích cực dán băng keo,  người người hăng hái mua băng keo. Vấn đề cứ thế sinh ra, lặp đi lặp lại và chẳng bao giờ được giải cho tận gốc. Nhiều khi, người ta nghiện vấn đề. Phải ùn ùn nhiều vấn đề lên để thấy mình siêu bận rộn, cực quan trọng và có giá. Cũng hồn nhiên và rảnh quá đi chứ hả. Có một chuyện làm quài, một vấn đề loanh quanh lòng vòng xử lý hoài, không biết chán.

Nếu ai thấy chuyện này không phải vấn đề, xử lên xử xuống cùng một vấn đề nhiều lần cũng giúp tối ưu hóa thời gian, lần sau tắt app sớm hơn chẳng hạn thì thôi cứ thoải mái đi. Ai cũng cần mười ngàn giờ để trở thành master, chuyên gia. Xin chúc mừng, kỷ lục gia làm cùng một việc với số lần lặp lại cao kỷ lục.

Còn ai thấy nó tào lao, vô lý thì mở sách Go Global ra, phần Bộ kỹ năng Future-ready - Kỹ năng Hội nhập tương lai dành cho quản lý cấp trung (Commandhaus - Nhà chỉ huy) và tìm đọc bài chia sẻ về tư duy hệ thống. Đây là tư duy quan trọng ai cũng cần để hội nhập tương lai và thế giới. Bài đã soạn sẵn, mời bạn xơi chỉ với một điều kiện thôi, sau này đừng xếp hàng đi săn băng keo nữa….